Қазақстанда балаларға жеке ортездер тегін жасалады. Еліміздің кез келген өңірінде тұратын ата-аналар Алматыдағы мемлекеттік зертханаға өтініш бере алады. Алайда ортез алу үшін медициналық көрсетілімдер болуы және мамандардың тексеруінен өту қажет, деп хабарлайды DKNews.kz.
Бұл туралы ҚР Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі хабарлады. Ведомствоның мәліметінше, Алматыда Әлеуметтік қорғау саласын дамыту ұлттық ғылыми орталығының базасында заманауи 3D технологиялар арқылы жеке ортездер дайындайтын зертхана жұмыс істейді.
Ортез алуға қатысты кеңес алу үшін Алматыға арнайы келудің қажеті жоқ. Қазақстанның барлық өңіріндегі тұрғындар бастапқы өтінішті қашықтан бере алады.
Балаға тегін ортез алу үшін қайда жүгіну керек?
Ата-аналар алдымен орталық мамандарымен байланысуы қажет. Ол үшін Ұлттық ғылыми орталықтың ресми сайтындағы кері байланыс нысанына байланыс деректерін қалдырып, өтініштің жеке ортез дайындауға қатысты екенін көрсету керек.
Сондай-ақ пациенттермен жұмыс жөніндегі менеджерге немесе зертхана меңгерушісіне тікелей хабарласуға болады.
Өтініш түскеннен кейін мамандар баланың қандай көмекке мұқтаж екенін анықтап, жобаға қатысу шарттарын түсіндіреді және алдағы медициналық тексеру тәртібін келіседі.
Алдын ала қарау үшін қолда бар медициналық құжаттарды ұсыну қажет:
- дәрігерлердің қорытындылары;
- медициналық құжаттардан үзінді көшірмелер;
- ортездеуге қатысты дәрігер ұсынымдары.
Ата-аналарға алғашқы өтінішке дейін барлық ықтимал анықтаманы жинаудың қажеті жоқ.
Дәрігердің жолдамасы, дәрігерлік-консультациялық комиссияның (ДКК) қорытындысы және абилитациялау мен оңалтудың жеке бағдарламасы (АОЖБ) қажет пе, жоқ па — мұны мамандар әр баланың жағдайына қарай нақтылайды.
Тегін ортез кімдерге беріледі?
Жоба аясында медициналық көрсетілімдері бар балаларға жеке ортездер тегін дайындалады.
Ортез — дененің белгілі бір бөлігін ұстап тұруға, бекітуге немесе қалпын түзетуге арналған ортопедиялық бұйым.
Мұндай құралдар тірек-қимыл аппараты бұзылған адамдарға қажет болуы мүмкін. Олар табанға, тобыққа, тізе буынына, сондай-ақ қол мен аяққа арналып жасалады.
Дегенмен ортездің қажет екенін ата-ана өз бетінше анықтамайды. Оның қолданылуын және қандай үлгіде дайындалатынын бейінді мамандар шешеді.
Ол үшін баланың денсаулық жағдайы, дене құрылысының ерекшеліктері және қозғалу мүмкіндіктері ескеріледі.
Зертхана ересектерге де ортездік көмек көрсетеді. Бірақ олардың жобаға қандай шарттармен қатысатынын бөлек нақтылау қажет. Балаларға қарастырылған тегін дайындау мүмкіндігі ересектерге автоматты түрде қолданылмайды.
Әр ортез 3D технология арқылы жеке дайындалады
Ортез жасау жұмысы пациентті тексеруден басталады.
Алдымен ортопед дәрігер, ортез маманы және оңалту саласының қызметкерлері адамның жағдайын бағалап, оған қандай құрылымдағы бұйым қажет екенін анықтайды.
Одан кейін 3D сканерлеу жүргізіледі. Алынған деректер негізінде компьютерде ортездің цифрлық моделі жасалады.
Дайын бұйым пациентке кигізіліп тексеріледі. Қажет болған жағдайда оның өлшемі мен құрылымы түзетіледі.
Соңында мамандар ортезді дұрыс пайдалану жолдарын үйретеді.
Бұл тәсіл стандартты өлшемдегі дайын бұйымды таңдаумен шектелмей, әр адамның анатомиялық ерекшеліктерін ескеруге мүмкіндік береді.
Ортез қанша уақытта дайын болады?
Барлық пациентке ортақ нақты мерзім белгіленбеген.
Еңбек министрлігінің түсіндіруінше, ортезді дайындау уақыты медициналық тексеруден және қажетті құрылымды таңдаудан кейін анықталады.
Мерзім бірнеше жағдайға байланысты:
- бұйымның күрделілігіне;
- қажетті материалдар мен бөлшектердің болуына;
- өлшеп көру санына;
- қосымша түзетулердің қажеттілігіне.
Сондықтан ата-аналар ортездің нақты қашан дайын болатынын мамандармен кеңескеннен кейін біле алады.
Өзге өңір тұрғындары үшін сапарға шықпас бұрын тексеру мен ортез дайындау тәртібін қашықтан келісіп алған тиімді.
Қазақстанда үш жылда 3 мың ортез дайындау жоспарланған
Министрлік зертхананың өндірістік қуатын кезең-кезеңімен арттыруды жоспарлап отыр.
Жоспар бойынша:
|
Жыл |
Дайындалатын ортез саны |
|---|---|
|
2026 |
500 |
|
2027 |
1 000 |
|
2028 |
1 500 |
|
Барлығы |
3 000 |
Егер жоспар толық орындалса, 2026–2028 жылдар аралығында зертханада 3 мың жеке ортез жасалады.
Бұл көрсеткіш тек балаларға арналған бұйымдарды емес, жалпы өндіріс көлемін қамтиды. Әзірге аталған сандар нақты дайындалған ортездер саны емес, жоспарлы көрсеткіштер.
Өңір тұрғындары үшін жобаның қолайлы тұсы — Алматыға келмей-ақ алғашқы кеңес алу мүмкіндігі. Отбасылар қажетті құжаттар мен жобаға қатысу талаптарын алдын ала біле алады.
Алматыдағы ортез зертханасының мекенжайы мен жұмыс уақыты
Зертхана Алматы қаласы, Желтоқсан көшесі, 65 мекенжайында орналасқан.
Жұмыс кестесі: дүйсенбіден жұмаға дейін, сағат 08:00–17:00.
Алғашқы өтінішті орталықтың ресми сайты арқылы жіберуге болады. Байланыс деректерін қалдырғанда жеке ортез дайындауға өтініш беріп отырғаныңызды көрсету қажет.
Еске сала кетейік, Қазақстанда тірек-қимыл аппараты бұзылған балаларға арналған жеке оңалту құралдарын дайындау жұмыстары жүргізіліп жатыр. Алматыдағы зертхана осы бағытта 3D сканерлеу мен компьютерлік модельдеуді қолданады.
Ал баласына тегін ортез алғысы келетін ата-аналар алдымен орталыққа қашықтан хабарласып, медициналық талаптарды, қажетті құжаттарды және Алматыға келу қажеттілігін нақтылап алғаны жөн.
