Алматыда тау туризмі жаңа экономикалық мүмкіндіктер ашпақ. Almaty SuperSki жобасы тек тау шаңғысы трассаларын салумен шектелмей, қонақүй, қоғамдық тамақтану, көлік, спорттық жабдықтарды жалға беру және басқа да қызмет көрсету салаларының дамуына ықпал етуі мүмкін. Қазақстан Үкіметі жариялаған жоспарға сәйкес, болашақ курортта шамамен 60 шақырым трасса салынып, тәулігіне 10 мыңнан астам шаңғышыны қабылдау мүмкіндігі қарастырылған, деп хабарлайды DKNews.kz.
Жобаның басты ерекшелігі – трассалардың шамамен 70%-ы балалар мен шаңғы тебуді жаңадан үйренушілерге арналмақ. Бұл тау демалысын тәжірибелі спортшылармен ғана шектемей, отбасыларға, оқушыларға және белсенді демалысты енді бастаған адамдарға қолжетімді етуге бағытталған.
Мұндай тәсіл Алматының туристік экономикасына да әсер етуі мүмкін. Өйткені тау курортының экономикалық әлеуеті тек сатылған шаңғы билеттерімен емес, туристің сапар барысында пайдаланатын барлық қызметімен өлшенеді.
60 шақырым трасса туристік нарықты қалай өзгертеді?
Almaty SuperSki жобасында тау шаңғысы инфрақұрылымын кеңейту ғана емес, оны пайдаланатын адамдар санын арттыру да көзделген.
Егер курорт негізінен тәжірибелі шаңғышыларға арналса, оның әлеуетті аудиториясы салыстырмалы түрде шектеулі болар еді. Ал балалар мен жаңадан үйренушілерге басымдық беру тау демалысына қызығатын адамдар қатарын кеңейтуге мүмкіндік береді.
Бұл жерде трассалардың 70%-ын бастапқы деңгейдегі шаңғышыларға бейімдеу маңызды рөл атқарады. Өйткені мұндай инфрақұрылым отбасылық демалысқа, балаларды спортқа баулуға және тау шаңғысын алғаш рет меңгеруге қолайлы жағдай қалыптастыруы мүмкін.
Нәтижесінде курорттың айналасында тек спорттық емес, туристік және сервистік сұраныс та ұлғаяды.
Бір турист бірнеше бизнеске табыс әкелуі мүмкін
Тау туризмінің экономикалық ерекшелігі – келушінің шығыны бір ғана қызметпен шектелмейді.
Мысалы, Алматыға тау шаңғысы демалысына келген турист қонақүйге орналасуы, мейрамханада тамақтануы, курортқа трансфермен жетуі, спорттық жабдықтарды жалға алуы және нұсқаушының қызметін пайдалануы мүмкін.
Осылайша, бір сапар бірнеше кәсіпкерлік бағытқа сұраныс қалыптастырады.
Almaty SuperSki айналасында дамуы ықтимал негізгі қызметтер:
- Қонақүйлер, демалыс үйлері және басқа орналастыру орындары.
- Кафелер, мейрамханалар және қоғамдық тамақтану қызметтері.
- Туристік трансфер мен көлік қызметтері.
- Шаңғы, сноуборд және басқа спорттық жабдықтарды жалға беру.
- Нұсқаушылар, жаттықтырушылар және спорттық мектептер.
- Туристік экскурсиялар мен қосымша демалыс сервистері.
Бұл қызметтердің едәуір бөлігін шағын және орта бизнес ұсына алады. Сондықтан тау кластерін дамытудың экономикалық әсері курорттың өз кірісімен шектелмей, онымен байланысты кәсіпкерлік салаларға таралуы мүмкін.
Тәулігіне 10 мың шаңғышы: бизнес үшін қандай мүмкіндік?
Болашақ курорттың жобалық өткізу қабілеті тәулігіне 10 мыңнан астам шаңғышыны құрайды. Бұл көрсеткіш туристерге қызмет көрсету инфрақұрылымының ауқымын анықтайтын маңызды факторлардың бірі.
Осындай көлемдегі келушілер ағыны көлік қатынасын, тамақтану орындарын, жабдықтарды жалға беру қызметтерін және басқа сервистерді қатар дамытуды қажет етеді.
Алайда тәулігіне 10 мың адамдық өткізу қабілеті курортқа күн сайын дәл осынша турист келеді дегенді білдірмейді. Бұл – жобада қарастырылған инфрақұрылымдық мүмкіндік. Нақты келушілер саны маусымға, ауа райына, қызмет бағасына және туристік сұранысқа байланысты болады.
Бизнес үшін басты мәселе – осы әлеуетті тұрақты клиенттік ағынға айналдыру. Қызмет көрсету сапасы мен қолжетімділігі жоғары болған сайын туристердің қосымша сервистерді пайдалану мүмкіндігі де кеңейеді.
Шағын және орта бизнес үшін жаңа нарық қалыптаспақ
Ірі туристік инфрақұрылымның айналасында көптеген шағын кәсіпорын жұмыс істей алады. Олардың барлығы курорттың тікелей операторы болуы міндетті емес.
Мысалы, бір кәсіпкер спорттық жабдықтарды жалға беру қызметін дамытса, екіншісі туристерді тасымалдаумен, үшіншісі қоғамдық тамақтанумен айналыса алады.
Балалар мен жаңадан үйренушілерге арналған трассалардың көп болуы спорттық оқыту қызметтеріне де сұраныс қалыптастыруы мүмкін. Бұл жеке нұсқаушылар, спорт мектептері және жаттықтырушылар үшін қосымша мүмкіндік.
Осы тұрғыдан алғанда, Almaty SuperSki тек тау шаңғысы инфрақұрылымы емес, өзара байланысты қызметтер нарығының қалыптасуына ықпал ететін жоба ретінде қарастырылады.
Дегенмен жаңа кәсіпорындардың саны мен олардың нақты табысы әзірге белгісіз. Ол курорт іске қосылғаннан кейінгі туристік ағынға және нарықтағы сұранысқа байланысты болады.
Неге жыл бойы жұмыс істейтін курорт маңызды?
Тау туризміндегі негізгі экономикалық шектеулердің бірі – маусымдылық.
Егер туристік инфрақұрылым тек қыс мезгілінде пайдаланылса, жылдың қалған бөлігінде қонақүйлердің, көлік құралдарының, жабдықтардың және қызметкерлердің мүмкіндігі толық іске аспауы мүмкін.
Алматы тау кластерін дамыту тұжырымдамасы осы тәуелділікті азайтуға бағытталған. Жоба жыл бойы жұмыс істейтін туристік кеңістік қалыптастыруды көздейді.
Қыс мезгілінде негізгі сұраныс тау шаңғысы мен сноубордқа байланысты болса, жылы кезеңде басқа демалыс түрлерін дамытуға мүмкіндік бар.
Олардың қатарында:
- Тау бағыттарымен жаяу серуендеу және трекинг.
- Велосипед туризмі және белсенді демалыс.
- Табиғат аясындағы экскурсиялар.
- Отбасылық және спорттық демалыс бағдарламалары.
Мұндай модель кәсіпкерлерге тек қысқы бірнеше айда емес, жылдың басқа мезгілдерінде де қызмет көрсетуге мүмкіндік береді.
Туристің Алматыда ұзақ болуы неге тиімді?
Туристік экономиканың маңызды көрсеткіштерінің бірі – келушінің сапар ұзақтығы.
Егер турист Алматыға тек бір күнге келіп, тауда бірнеше сағат өткізсе, оның шығыны салыстырмалы түрде шектеулі болуы мүмкін. Ал қаладағы мәдени демалысты, тау туризмін және спорттық белсенділікті бір сапарға біріктірсе, туристік қызметтерді пайдалану аясы кеңейеді.
Мысалы, келуші бір күнін тау шаңғысына, келесі күнін қаладағы көрікті орындарға, ал тағы бір күнін табиғат аясындағы серуенге арнай алады.
Бұл орналастыру орындарына, мейрамханаларға, көлік компанияларына және экскурсия ұйымдастырушыларына қосымша сұраныс қалыптастыруы ықтимал.
Сондықтан Алматы тау кластерінің экономикалық әлеуетін бағалағанда туристер санымен қатар олардың қанша уақыт қалатынын және қандай қызметтерге қаражат жұмсайтынын да ескеру маңызды.
Алматының туристік экономикасы қалай өзгеруі мүмкін?
Almaty SuperSki Алматының қала ретіндегі мүмкіндіктерін табиғи тау ресурстарымен біріктіруге бағытталған.
Мегаполисте қонақүйлер, мейрамханалар, сауда, мәдениет және көлік инфрақұрылымы бар. Ал тау кластері осы қызметтерге спорттық және табиғи демалыс бағыттарын қосуға мүмкіндік береді.
Нәтижесінде турист бір сапар аясында бірнеше түрлі қызметті пайдалана алатын кешенді туристік өнім қалыптасуы мүмкін.
Мұндай тәсіл Алматының туристік ұсынысын кеңейтіп қана қоймай, қаланың қызмет көрсету экономикасына қосымша серпін беруі ықтимал.
Алайда экономикалық нәтиже тек жаңа трассалардың салынуына байланысты емес. Курорттың көлікпен қолжетімділігі, қызметтердің бағасы, қауіпсіздік, табиғи ортаға түсетін жүктеме және туристерге көрсетілетін қызмет сапасы да маңызды рөл атқарады.
Almaty SuperSki – бір курорттан ауқымды экономикалық модельге
Жобаның басты экономикалық ерекшелігі – тау шаңғысы инфрақұрылымын кеңірек туристік қызметтер жүйесінің бір бөлігі ретінде дамыту.
60 шақырым трасса мен тәулігіне 10 мыңнан астам шаңғышыны қабылдау мүмкіндігі осы жүйенің инфрақұрылымдық негізін қалыптастыруға тиіс. Ал трассалардың 70%-ын балалар мен жаңадан үйренушілерге бейімдеу әлеуетті аудиторияны кеңейтуге бағытталған.
Алматы үшін бұл тау туризмін қысқы спортпен ғана шектемей, жыл бойы жұмыс істейтін экономикалық бағытқа айналдыру мүмкіндігін білдіреді.
Бизнес үшін негізгі мүмкіндік – курорттың өз қызметінен бөлек, туристік ағынның айналасында қалыптасатын орналастыру, тамақтану, көлік, спорттық оқыту және басқа да сервистер нарығына қатысу.
Бұған дейін біз Almaty SuperSki жобасының құрылысы мен Алматы тау кластерін дамытудың негізгі бағыттары туралы жазған болатынбыз. Жаңа инфрақұрылымның нақты экономикалық әсері оның қаншалықты қолжетімді, тұрақты және жыл бойы сұранысқа ие туристік кеңістікке айналатынына байланысты болады.
