Нәрестедегі инфекция бірден байқалмауы мүмкін. Өмірінің алғашқы апталарында баланың емуден бас тартуы немесе әдеттен тыс әлсіздік танытуы шұғыл медициналық көмекті қажет ететін қауіпті жағдайдың белгісі болуы ықтимал, деп хабарлайды DKNews.kz.
Жаңа туған нәрестелердегі іріңді-септикалық инфекциялар ерекше қауіп төндіреді. Өйткені сәби ағзасының иммундық жүйесі әлі толық қалыптаспаған. Мұндай инфекциялар терінің немесе кіндік жарасының қабынуынан басталып, ауыр жағдайда сепсиске дейін асқынуы мүмкін.
Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының (ДДҰ) ұсынымдарына сәйкес, нәрестені инфекциядан қорғау күнделікті күтімнен басталады. Қол тазалығы, дұрыс гигиена, емшек сүтімен қоректендіру және қауіпті белгілерді дер кезінде байқау баланың денсаулығын сақтауда маңызды рөл атқарады.
Кіндік қабынуынан сепсиске дейін: инфекция несімен қауіпті?
Іріңді-септикалық инфекциялар — ауру тудыратын микроорганизмдердің әсерінен дамитын жұқпалы аурулар тобы. Жаңа туған нәрестелерде олар теріні, көзді және кіндік жарасының айналасындағы тіндерді зақымдауы мүмкін.
Кей жағдайда қабыну белгілі бір аймақта ғана байқалады. Алайда инфекция асқынып, өмірге қауіп төндіретін сепсиске ұласуы ықтимал.
Мәселе нәресте иммунитетінің әлі жетілмегенінде. Сондықтан ересек адам үшін елеусіз көрінетін кейбір өзгерістер сәби үшін қауіпті болуы мүмкін.
Ата-аналар баланың терісі мен кіндік жарасының жағдайын ғана емес, оның тыныс алуын, дене қызуын, ему белсенділігін және жалпы қимыл-қозғалысын да бақылауы қажет.
Инфекцияның 7 қауіпті белгісі: қашан дереу дәрігерге қаралу керек?
Жаңа туған нәрестедегі инфекция әрдайым жоғары температурамен немесе көзге көрінетін қабынумен басталмайды.
Ата-аналар мына жеті белгіге ерекше назар аударуы керек:
- Әдеттен тыс әлсіздік. Нәресте бұрынғыдай белсенді болмайды, сыртқы әсерлерге баяу жауап береді немесе ояту қиындайды.
- Емуден бас тарту. Бала емшекті алмайды, нашар емеді немесе әдеттегіден айтарлықтай аз қоректенеді.
- Дене қызуының көтерілуі. Жаңа туған нәрестенің қызуы 38°C немесе одан жоғары болса, шұғыл медициналық тексеру қажет.
- Дене температурасының төмендеуі. Температураның 36°C-тан төмен түсуі де ауыр инфекцияның белгісі болуы мүмкін.
- Тыныс алудың қиындауы. Нәрестенің тынысы жиілеп, қиналып дем алуы қауіпті жағдайды білдіруі ықтимал.
- Кіндік айналасының қызаруы. Әсіресе қызару айналасындағы теріге таралса, оны елемеуге болмайды.
- Іріңді бөлінділердің пайда болуы. Кіндіктен, көзден немесе терінің қабынған жерінен ірің бөлінсе, дәрігерге қаралу қажет.
ДДҰ емудің бұзылуын, белсенділіктің төмендеуін, тыныс алудың қиындауын және дене температурасының өзгеруін нәресте денсаулығына қауіп төндіретін белгілердің қатарына жатқызады.
Мұндай белгілер байқалса, медициналық көмекке дереу жүгіну қажет. Ал нәрестенің тыныс алуы қатты қиындаса, есін жиюы немесе оянуы қиындаса, жедел жәрдем шақыру керек.
Кіндік жарасын күту: қандай әрекеттерден бас тартқан дұрыс?
Кіндік жарасы — жаңа туған нәресте күтімінде ерекше назар аударуды қажет ететін аймақтардың бірі.
Оны дұрыс күтпеген жағдайда инфекция түсіп, қабыну дамуы мүмкін.
Негізгі талап — кіндік жарасын таза әрі құрғақ ұстау.
Кейбір ата-аналар кіндік тезірек жазылуы үшін түрлі дәрілік заттар мен антисептиктерді қолдануға тырысады. Алайда ДДҰ медициналық көрсетілімсіз кіндік қалдығына жақпа май немесе басқа құралдар жағуды ұсынбайды.
Дәрігер тағайындамаса, антисептиктерді, ұнтақтарды және дәрілік препараттарды өз бетінше қолдануға болмайды.
Егер медицина қызметкері кіндік күтіміне қатысты жеке нұсқаулық берсе, сол ұсынымдарды сақтау қажет.
Кіндік айналасындағы тері қызарып, ірің пайда болса немесе қабыну белгілері байқалса, үй жағдайында емдеуге тырыспай, дәрігерге қаралған жөн.
Қол тазалығы нәрестені инфекциядан қорғауға көмектеседі
Инфекцияның алдын алудың ең қарапайым әрі тиімді тәсілдерінің бірі — қолды таза ұстау.
Нәрестені қолға алар алдында, емізерде немесе гигиеналық күтім жасар кезде қолды сабындап мұқият жуу қажет.
Бұл талап тек ата-аналарға ғана емес, баламен байланысқа түсетін отбасының барлық мүшелеріне де қатысты.
Үй ішіндегі тазалықтың да маңызы зор. Бөлмені жүйелі түрде желдетіп, тазалық сақтап, жұқпалы ауру белгілері бар адамдардың нәрестемен байланысын шектеу керек.
Тіпті жақын туыстардың бірінде жөтел, тұмау немесе инфекциялық аурудың басқа белгілері байқалса, оның сәбимен тікелей қарым-қатынасын уақытша шектеген дұрыс.
Ана сүті мен дәрігер бақылауы инфекция қаупін азайтуға көмектеседі
Инфекцияның алдын алу тек тазалық сақтаумен шектелмейді.
Ана сүті — нәресте үшін маңызды қорек көзі. Оның құрамындағы қорғаныш компоненттері баланың иммундық жүйесін қолдауға көмектеседі.
Сондықтан ДДҰ емшек сүтімен қоректендіруді жаңа туған нәрестеге күтім жасаудың негізгі шараларының бірі ретінде ұсынады.
Сонымен қатар баланы профилактикалық медициналық тексерулерден уақытылы өткізу қажет.
Дәрігер нәрестенің жалпы жағдайын, тамақтануын, терісін, кіндік аймағын тексеріп, денсаулығындағы ықтимал өзгерістерді анықтайды.
Бала өзін жақсы сезінген күннің өзінде жоспарлы тексерулерді өткізіп алмау керек.
Ал денсаулығында күмәнді белгілер пайда болса, келесі қабылдауды күтпей, медициналық көмекке жүгінген жөн.
Нәрестені өз бетінше емдеу неге қауіпті?
Жаңа туған баланың қызуы көтерілсе, кіндігі қабынса немесе басқа инфекция белгілері байқалса, ата-аналардың өз бетінше ем қолдануы уақыт жоғалтуға әкелуі мүмкін.
Нәрестелерде ауыр инфекция әрдайым айқын белгілермен көріне бермейді. Сондықтан баланың жағдайы неліктен нашарлағанын және қандай ем қажет екенін дәрігер анықтауы тиіс.
Антибиотиктерді, қызу түсіретін және басқа дәрілік препараттарды медицина қызметкерінің тағайындауынсыз беруге болмайды.
Бірнеше белгінің қатар байқалуы ерекше алаңдаушылық туғызуы керек. Мысалы, нәресте әлсіреп, емуді азайтса және дене температурасы өзгерсе, медициналық тексеруді кешіктіруге болмайды.
Ата-аналарға басты ескерту: сәби емуден бас тартса, тынысы тарылса, әдеттен тыс әлсіресе немесе денесінде іріңді қабыну белгілері пайда болса, жоспарлы дәрігер қабылдауын күтпеңіз.
Дер кезінде көрсетілген медициналық көмек аурудың себебін анықтауға, қажетті емді бастауға және ауыр асқынулардың алдын алуға мүмкіндік береді.
Нәресте өмірінің алғашқы апталарында оның жағдайындағы кез келген күмәнді өзгеріске мұқият қарау қажет.
Бұған дейін біз нәрестенің алғашқы айында қандай өзгерістер қалыпты саналатынын және қай жағдайда шұғыл дәрігерге қаралу керектігін де жазған болатынбыз. Материалда кіндік күтімі мен сәби денсаулығындағы қауіпті белгілер туралы кеңінен айтылған.
