Қазақстан әлемдік туризм рейтингінде 56-орынға ие болды. Дүниежүзілік экономикалық форумның Travel & Tourism Development Index 2026 зерттеуіне сәйкес, еліміз 110 мемлекеттің арасында Орталық Азиядағы ең жоғары нәтижені көрсетті. Қазақстан Өзбекстаннан 20, ал Қырғызстаннан 37 саты жоғары орналасқан, деп хабарлайды DKNews.kz.
Қазақстан жеті балдық жүйе бойынша 4,09 балл жинады. Өзбекстан 3,69 баллмен 76-орынға, Қырғызстан 3,44 баллмен 93-орынға жайғасты. Зерттеу нәтижелері Visual Capitalist басылымы жариялаған әлемнің жаңа туристік картасында да көрсетілген.
Халықаралық рейтингте Қазақстан Филиппин, Әзербайжан, Оман, Мысыр және Марокко сияқты мемлекеттерден жоғары тұр.
Қазақстанның туристік көрсеткіштері қалай өзгерді?
Travel & Tourism Development Index 2026 есебіне сәйкес, Қазақстанның туризмді дамыту көрсеткіші соңғы екі жылда 1,6%-ға жақсарған. Ал 2019 жылмен салыстырғанда өсім 2,4%-ды құрады.
Бұл көрсеткіштер елдегі туристік инфрақұрылымның, қызмет көрсету жағдайларының және саланы дамытуға қажетті басқа да факторлардың жиынтық бағасын көрсетеді.
Зерттеу авторлары өткен жылдардағы нәтижелерді салыстыру кезінде бастапқы деректерге енгізілген түзетулерді де ескерген. Сондықтан рейтингтегі өзгерістерді бағалағанда қайта есептелген тарихи көрсеткіштер пайдаланылған.
Зерттеуді Дүниежүзілік экономикалық форум Zurich Insurance Group сақтандыру тобымен бірлесіп әзірлеген. Түпнұсқа есеп 2026 жылдың қыркүйегінде жарияланды.
Туризм рейтингінде қандай көрсеткіштер бағаланды?
Travel & Tourism Development Index елдердің туристерді қабылдау және туризмді тұрақты дамыту үшін қаншалықты қолайлы жағдай қалыптастырғанын бағалайды.
Зерттеу барысында 17 бағыт бойынша 102 көрсеткіш талданған. Олардың қатарында:
- Көлік қатынасының қолжетімділігі және инфрақұрылымның дамуы.
- Туристердің қауіпсіздігі мен саяхаттауға қолайлы жағдайлар.
- Қонақүй және туристік қызмет көрсету инфрақұрылымы.
- Табиғи және мәдени көрікті орындардың әлеуеті.
- Туризмнің тұрақты дамуына әсер ететін экономикалық және экологиялық факторлар.
Маңызды жайт: бұл рейтинг елге келген туристердің нақты санын немесе туризмнен түскен табысты көрсетпейді. Ол туристік саланы дамытуға қажетті жағдайлардың қаншалықты қалыптасқанын бағалайды.
Сондықтан Қазақстанның 56-орынға орналасуы туристер саны бойынша әлемде дәл осы орында тұрғанын білдірмейді.
Орталық Азия елдерінің нәтижелері қандай?
Зерттеуге енгізілген Орталық Азия мемлекеттерінің арасында Қазақстан ең жоғары көрсеткішке ие болды.
Үш елдің нәтижелері:
- Қазақстан — 56-орын, 4,09 балл.
- Өзбекстан — 76-орын, 3,69 балл.
- Қырғызстан — 93-орын, 3,44 балл.
Қазақстан мен Өзбекстан арасындағы айырмашылық 0,40 баллды, ал Қазақстан мен Қырғызстан арасындағы айырмашылық 0,65 баллды құрады.
Бұл нәтижелер Қазақстанның аталған көрші елдермен салыстырғанда туристік саланы дамытуға қажетті жағдайлар бойынша жоғары бағаланғанын көрсетеді.
Әлемдік рейтингте қай елдер көш бастады?
2026 жылғы рейтингтің бірінші орнына 5,27 балл жинаған Жапония орналасты. Екінші орында 5,23 баллмен АҚШ тұр. Үздік үштікті 5,22 балл жинаған Испания түйіндеді.
Әлемдік алғашқы ондыққа мына мемлекеттер енді:
- Жапония — 5,27 балл.
- АҚШ — 5,23 балл.
- Испания — 5,22 балл.
- Австралия.
- Франция.
- Германия.
- Ұлыбритания.
- Қытай.
- Швейцария.
- Италия.
Рейтингтің жоғары орындарында дамыған көлік желісі, туристік инфрақұрылымы және мәдени-тарихи нысандары бар мемлекеттер орналасқан.
Әлем елдерінің 92%-ында туристік даму көрсеткіштері жақсарды
Дүниежүзілік экономикалық форумның мәліметінше, 2024–2026 жылдары зерттеуге қатысқан мемлекеттердің 92%-ында туризмді дамыту көрсеткіштері жақсарған.
Ең елеулі өзгерістер мәдени көрікті орындарды дамыту, туристік инфрақұрылымды жетілдіру, қонақүй қызметінің сапасын арттыру және халықаралық әуе қатынасын кеңейту бағыттарында байқалған.
Бұл әлемдік туризм нарығында бәсекенің күшейіп келе жатқанын көрсетеді. Елдер саяхатшыларды тарту үшін табиғи және мәдени мүмкіндіктерін ғана емес, көлік, қызмет көрсету және қауіпсіздік жүйелерін де дамытуға назар аударып отыр.
Әлемдік туризм экономикаға 11,6 триллион доллар әкелді
2025 жылы халықаралық туристік сапарлар саны рекордтық деңгейге жетіп, 1,5 миллиардты құрады.
Саяхат және туризм саласының әлемдік экономикаға қосқан жалпы үлесі 11,6 триллион долларға жеткен. Бұл көрсеткіш туризмнің қонақүй мен демалыс индустриясынан әлдеқайда кең экономикалық қызмет түрлерін қамтитынын көрсетеді.
Салада әлем бойынша 366 миллион адам жұмыспен қамтылған. Демек, әрбір тоғызыншы жұмыс орны саяхат және туризм индустриясымен байланысты.
Туризм көлік, қоғамдық тамақтану, сауда, мәдениет және қызмет көрсету салаларына да сұраныс қалыптастырады. Сондықтан оның дамуы көптеген мемлекет үшін экономиканы әртараптандырудың маңызды бағыттарының бірі саналады.
Қазақстан үшін бұл нәтиже нені білдіреді?
Қазақстанның 56-орынға орналасуы және көрсеткішінің соңғы екі жылда 1,6%-ға жақсаруы елдің туристік даму әлеуеті халықаралық деңгейде оң бағаланғанын көрсетеді.
Дегенмен рейтингтегі орынның жоғарылауы туристер ағынының немесе саладан түсетін табыстың дәл сондай қарқынмен өскенін білдірмейді.
Алдағы уақытта Қазақстанның туристік бәсекеге қабілеттілігі көлік қатынасының қолжетімділігіне, қонақүй және қызмет көрсету инфрақұрылымына, білікті мамандар даярлауға, сондай-ақ табиғи және мәдени мұраны сақтауға байланысты болады.
Орталық Азиядағы салыстырылған үш мемлекеттің арасында Қазақстан жоғары нәтиже көрсеткенімен, әлемдік рейтингтегі 56-орын туризмді дамыту үшін әлі де мүмкіндіктер бар екенін аңғартады.
Бұған дейін біз Қазақстанның туризм саласына рекордтық 2,2 трлн теңге инвестиция тартылғаны туралы жазған едік. Бұл қаражат туристік инфрақұрылымды дамытуға және жаңа жобаларды жүзеге асыруға бағытталған.
