Қазақстанда жұмыссыз қалған азаматтар жұмыс тауып, жаңа мамандық меңгеріп, тіпті өз кәсібін ашуға мемлекеттік қолдау ала алады. Ол үшін Enbek цифрлық экожүйесінде бірнеше онлайн сервис жұмыс істейді. Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінің мәліметінше, азаматтар бос жұмыс орындарын іздеуден бастап кәсіптік оқуға және әлеуметтік төлемдерге өтінім беруге дейінгі қызметтерді онлайн немесе мансап орталықтары арқылы пайдалана алады, деп хабарлайды DKNews.kz.
Жүйе жұмыс іздеуге, біліктілікті арттыруға, кәсіби дағдыларды растауға, кәсіпкерлікті бастауға және басқа өңірге қоныс аударуға көмектеседі. Ал жасанды интеллект жұмыс іздеушінің тәжірибесі мен қалауын ескеріп, лайықты бос жұмыс орындарын таңдауға қатысады.
1. Enbek.kz: жұмыс іздеуді неден бастау керек?
Жұмыс іздеп жүрген азамат үшін алғашқы қадам – Enbek.kz электрондық еңбек биржасында тіркелу.
Портал мен Enbek мобильді қосымшасы арқылы мына әрекеттерді орындауға болады:
- Жеке кабинет ашып, түйіндеме орналастыру.
- Мамандыққа, өңірге және басқа талаптарға сәйкес бос жұмыс орындарын іздеу.
- Жұмыс берушілерге өтінім жіберу.
- Жұмыс іздеуші ретінде ресми тіркелу.
- Тиісті талаптарға сәйкес жұмыссыз мәртебесін алу рәсімінен өту.
Егер азамат жұмыссыз мәртебесін алып, заңнамада белгіленген шарттарға сәйкес келсе, жұмысынан айырылуына байланысты әлеуметтік төлем алуға өтінім бере алады.
Бұл төлем барлық жұмыссыз адамға автоматты түрде тағайындалмайды. Оны алу құқығы міндетті әлеуметтік сақтандыру жүйесіне қатысуға және басқа да заңнамалық талаптарға байланысты.
2. Жасанды интеллект жұмыс табуға қалай көмектеседі?
Enbek.kz негізінде Еңбек министрлігі Цифрлық жұмыспен қамту қызметін дамытып жатыр. Оның басты ерекшелігі – азаматтарға жеке қажеттіліктеріне сәйкес ұсыныстар беру.
Азаматтың келісімімен мемлекеттік ақпараттық жүйелердегі мәліметтер негізінде цифрлық түйіндеме автоматты түрде қалыптастырылады. Онда адамның білімі, еңбек өтілі және кәсіби дағдылары ескеріледі.
Жасанды интеллект осы ақпаратты талдап, жұмыс іздеушіге сәйкес келетін бос жұмыс орындарын ұсынады.
ЖИ-көмекшімен диалог барысында азамат өзіне маңызды талаптарды көрсете алады:
- Үйіне жақын орналасқан жұмыс орындарын іздеу.
- Қалаған жалақы мөлшерін көрсету.
- Басқа өңірлердегі ұсыныстарды қарау.
- Жаңа мамандық меңгеру мүмкіндіктерін анықтау.
- Мемлекеттік қолдау шаралары туралы ақпарат алу.
Жасанды интеллект жұмысқа қабылдау туралы шешім шығармайды. Ол азаматқа лайықты ұсыныстарды табуға көмектеседі, ал жұмысқа орналасу жұмыс берушінің шешімі мен іріктеу нәтижесіне байланысты.
3. Skills Enbek: жаңа мамандықты тегін меңгеруге болады
Егер жұмыс іздеушінің біліктілігі жеткіліксіз болса немесе ол басқа салаға ауысқысы келсе, Skills Enbek платформасында тегін онлайн курстардан өте алады.
Бұл сервис жаңа кәсіби дағдыларды меңгеруге және еңбек нарығындағы талаптарға бейімделуге арналған.
Ал ресми жұмыссыз мәртебесі бар азаматтар үшін қосымша мүмкіндік қарастырылған. Олар белгіленген тәртіппен білім беру ұйымдарында немесе жұмыс берушінің жұмыс орнында қысқа мерзімді кәсіптік оқудан өте алады.
Мұндай оқу жұмысқа орналасу үшін қажетті жаңа дағдыларды алуға бағытталған.
4. Career Enbek: дипломсыз да кәсіби дағдыңызды растауға болады
Кейбір азаматтардың белгілі бір кәсіп бойынша тәжірибесі болғанымен, оны растайтын ресми құжаты болмауы мүмкін.
Осындай жағдайда Career Enbek платформасы арқылы кәсіптік біліктілікті тану рәсіміне қатысу мүмкіндігі қарастырылған.
Белгіленген талаптарға сәйкес келетін азаматтар кәсіби біліктілігін тегін растауға арналған ваучер алуға өтінім бере алады.
Бұл мүмкіндік әсіресе кәсіби дағдыларды тәжірибе арқылы меңгерген адамдар үшін маңызды. Алайда ваучер алу және біліктілікті тану тиісті талаптар мен бағалау рәсімдеріне байланысты.
5. Business Enbek: өз ісіңізді ашуға қандай қолдау бар?
Жұмыс іздеумен шектелмей, жеке кәсіп бастағысы келетін азаматтар Business Enbek платформасын пайдалана алады.
Бұл сервис кәсіпкерлікке оқыту мен мемлекеттік қолдау бағдарламаларына қатысу мүмкіндіктерін біріктіреді.
Платформа арқылы азаматтар:
- «Бастау Бизнес» жобасы бойынша кәсіпкерлік негіздеріне оқуға қойылатын талаптарға сәйкестігін тексере алады.
- Белгіленген шарттарға сай келген жағдайда мемлекеттік грантқа өтінім бере алады.
- Өз бизнес-жобасын жүзеге асыруға арналған қолдау шаралары туралы ақпарат алады.
- «Ауыл аманаты» бағдарламасы аясында микрокредит пен лизингке өтінім беру мүмкіндіктерін пайдалана алады.
Мемлекеттік грант автоматты түрде берілмейді. Өтінім қабылдау кезеңі ашық болуы, азаматтың белгіленген талаптарға сай келуі және жобаның тиісті іріктеуден өтуі қажет.
«Ауыл аманаты» бойынша өтінімдер төрт облыста қабылданады
Business Enbek жүйесінде «Ауыл аманаты» бағдарламасы бойынша микрокредит пен лизингке өтінім беру сервисі де қарастырылған.
Алайда бұл мүмкіндік әзірге барлық өңірде бірдей іске қосылған жоқ.
Министрлік мәліметінше, онлайн өтінім беру сервисі пилоттық режимде төрт облыста жүзеге асырылып жатыр:
- Алматы облысы.
- Қызылорда облысы.
- Маңғыстау облысы.
- Батыс Қазақстан облысы.
Бағдарлама ауылдық елді мекендер мен шағын қалалардағы кәсіпкерлікті дамытуға бағытталған. Қаржыландыру мүмкіндігі мен өтінім беру тәртібі қолданыстағы талаптарға байланысты.
Басқа өңірге көшіп, жұмыс табуға бола ма?
Егер азамат өз қаласында немесе ауданында лайықты жұмыс таба алмаса, басқа өңірлердегі бос жұмыс орындарын қарастыра алады.
Қазақстанда еңбек күші тапшы өңірлерге ерікті түрде қоныс аударуға арналған мемлекеттік қолдау шаралары бар.
Migration Enbek платформасы арқылы азамат мансап орталығына қоныс аудару мәселелері бойынша кеңес алуға өтінім жібере алады.
Бұл мүмкіндік басқа өңірде жұмыс істеуге дайын азаматтарға арналған. Қоныс аударуға байланысты нақты қолдау түрлері мен оларды алу шарттары қолданыстағы бағдарлама талаптарына сәйкес айқындалады.
Мансап орталығында жеке маман көмектеседі
Цифрлық сервистерді пайдалануға қиналған немесе өз бетінше жұмыс таба алмаған азамат тұрғылықты жеріндегі мансап орталығына жүгіне алады.
Орталық мамандары жұмыс іздеуші ретінде тіркелуге, жұмыссыз мәртебесін алу тәртібін түсінуге және лайықты бос жұмыс орындарын таңдауға көмектеседі.
Сонымен қатар олар азаматты жұмыс берушімен сұхбаттасуға дайындап, кәсіптік оқыту және мемлекеттік қолдау бағдарламалары туралы ақпарат береді.
Цифрлық жұмыспен қамту қызметі аясында енгізіліп жатқан жаңа тәсіл бойынша азаматқа жеке маман бекітіледі. Ол жұмыс іздеудің әр кезеңінде қолдау көрсетіп, жұмыс берушілермен байланыс орнатуға және келесі әрекеттерді жоспарлауға көмектеседі.
Бұл тәсіл бір реттік консультациямен шектелмей, азаматты жұмысқа орналасу процесінде жүйелі түрде сүйемелдеуге бағытталған.
Жұмыссыз қалған адам ең алдымен не істеуі керек?
Ең қарапайым жол – Enbek.kz платформасында тіркелу немесе мансап орталығына бару.
Одан кейін азамат өзінің жағдайына қарай қажетті бағытты таңдай алады: жұмыс іздеу, тегін оқу, біліктілігін растау, кәсіп ашу немесе басқа өңірге қоныс аудару.
Мемлекеттік қолдау шараларының әрқайсысының жеке талаптары бар. Сондықтан өтінім берер алдында бағдарлама шарттарын, қабылдау мерзімдерін және қатысу критерийлерін тексерген жөн.
Бұған дейін біз Enbek.kz платформасы жұмыс іздеушілерге арналған хабарламаларды Aitu мессенджері арқылы жібере бастағаны туралы жазған едік. Бұл мүмкіндік Цифрлық жұмыспен қамту қызметінің пилоттық жобасы жүзеге асырылып жатқан Павлодар және Маңғыстау облыстарында енгізілген.
