Қытай теміржол көлігінде жоғары жылдамдықты пойыздарды, жасанды интеллектті және баламалы энергия көздерін қоса алғанда, жаңа технологияларды енгізуді жеделдетуді көздеп отыр. ҚХР Мемлекеттік теміржол басқармасы 2026–2030 жылдарға арналған ғылыми-техникалық инновациялар жоспарын таныстырды.
Құжат 15-бесжылдық кезеңінде теміржол саласын жаңғыртудың негізгі бағыттарын айқындайды. Пойыздардың қозғалыс жылдамдығын арттыруға, инфрақұрылымды цифрландыруға, тасымал қауіпсіздігін қамтамасыз етуге және көміртегі шығарындыларын азайтуға ерекше назар аударылған.
Негізгі міндеттердің бірі — сағатына 400 шақырым жылдамдыққа дейін жүре алатын жоғары жылдамдықты пойыздарды пайдалану жүйесін енгізу. Сонымен қатар Қытай сағатына 600 шақырымға дейін жылдамдықпен қозғалуға арналған магниттік жастықшадағы пойыздар (маглев) технологияларын зерттеуді жалғастырады. Оларды ел ішінде өндіруді ұйымдастыру үшін қажетті негізгі технологияларды сынақтан өткізу және тексеру көзделген.
Жалпы, 2030 жылға дейін теміржол саласында 30-ға жуық жаңа ғылыми-техникалық инновациялық база құру, кемінде 100 негізгі технология бойынша серпінді жетістіктерге қол жеткізу және кемінде 500 маңызды ғылыми-техникалық нәтиже алу жоспарланып отыр.
Бұдан бөлек, жаңа әзірлемелерді қолданудың кемінде 20 демонстрациялық жобасы мен үлгілік сценарийін жүзеге асыру көзделген.
Жеке бағыттардың бірі жасанды интеллектті енгізумен байланысты. Қытай теміржол саласына арналған кемінде 20 жоғары сапалы деректер жиынтығын қалыптастырып, жасанды интеллектті пайдаланудың 20-дан астам сценарийін әзірлеуді жоспарлап отыр. Осы мақсатта деректерді өңдеу инфрақұрылымы мен есептеу қуаттары кеңейтіледі.
Өзгерістер жолаушыларға көрсетілетін қызметтерді де қамтиды. Теміржол билеттерін сататын ұлттық «12306» платформасын сапарларды интеллектуалды сүйемелдеу жүйесіне айналдыру жоспарланған. Билет сатып алу мүмкіндігінен бөлек, жүйе жолаушыларға жеке қажеттіліктеріне бейімделген қызметтер мен бірнеше көлік түрін біріктіретін маршрут нұсқаларын ұсынуға тиіс.
Тағы бір басымдық — қоршаған ортаға түсетін жүктемені азайту. Алдағы жылдары Қытай отынды үнемді пайдаланатын және зиянды шығарындылары аз дизельді локомотивтерді, сондай-ақ аккумулятор батареяларымен, сутегі отын элементтерімен және аралас энергия көздерімен жұмыс істейтін жылжымалы құрамды тәжірибелік пайдаланудан өткізеді.
Жоспарда көміртегі шығарындыларын есепке алу және басқару жүйесін жетілдіру де қарастырылған. Қытай 2030 жылға қарай теміржол саласындағы жиынтық шығарындылардың ең жоғары деңгейіне жету үшін қажетті жағдайлар жасауды көздеп отыр.
