Қазақстан мен Гонконг арасындағы қарым-қатынас жаңа деңгейге көтерілуде. Алматыға тікелей рейстің ашылуы, IT мен жасанды интеллект саласындағы серіктестік және Еуропа мен Азияны жалғайтын жаңа логистикалық мүмкіндіктер – Премьер-министр Олжас Бектенов пен Гонконг арнайы әкімшілік ауданының басшысы Джон Ли кездесуінің басты нәтижелері осындай болды, деп хабарлайды DKNews.kz.
Сарапшылардың пікірінше, бұл келіссөздер Қазақстанның Орталық Азиядағы транзиттік және технологиялық хаб ретіндегі рөлін күшейтуге бағытталған маңызды қадамдардың бірі саналады.
Гонконг Қазақстанды Орталық Азияға шығатын қақпа ретінде көреді
Кездесу барысында тараптар сауда-экономикалық ынтымақтастықты кеңейту, инвестиция тарту, көлік-логистика, цифрландыру, білім беру және туризм бағыттарындағы бірлескен жобаларды талқылады.
Премьер-министр Олжас Бектенов Қазақстан мен Қытай арасындағы байланыстардың соңғы жылдары айтарлықтай нығайғанын атап өтті.
«Қытаймен өзара тиімді қарым-қатынасты дамыту – Қазақстанның сыртқы саясатының басты басымдықтарының бірі. Бүгінде қазақ-қытай әріптестігі бұрын-соңды болмаған деңгейге жетті және тату көршіліктің, өзара сенімнің және ұзақ мерзімді ынтымақтастықтың үлгісін көрсетіп отыр», — деді Олжас Бектенов.
Өз кезегінде Джон Ли Қазақстанның экономикалық әлеуетіне жоғары баға беріп, елдің аймақтағы стратегиялық рөлін ерекше атады.
«Біз сіздің Президентіңіздің басшылығымен қысқа уақыт ішінде қол жеткізген әсерлі, тұрақты экономикалық өсуді көріп отырмыз. Қазақстан үлкен мүмкіндіктерге, ал Қытаймен қарым-қатынас стратегиялық және ұзақ мерзімді сипатқа ие», — деді Гонконг әкімшілігінің басшысы.
Сауда көлемі өсіп жатыр
Қытай бүгінде Қазақстанның ең ірі сауда серіктестерінің бірі болып саналады. Өткен жылдың қорытындысы бойынша екі мемлекет арасындағы тауар айналымы 48,7 миллиард долларға жеткен.
Ал Қазақстан мен Гонконг арасындағы сауда көлемі бір жылда 40 пайызға өсіп, 180 миллион долларды құрады.
Тараптар болашақта экономикалық байланысты күшейтудің жаңа тетігі ретінде «Қазақстан – Шыңжаң – Гонконг» форматындағы ынтымақтастық моделін қарастырды. Бұл алаң бизнес өкілдерінің байланысын нығайтып, жаңа жобаларды іске асыруға мүмкіндік бермек.
Қазақстан Еуропаға баратын жүктер үшін жаңа маршрут ұсынды
Келіссөздердің маңызды тақырыптарының бірі көлік және логистика болды.
Гонконг Азия-Тынық мұхиты өңіріндегі ірі көлік торабы саналады. Осыған байланысты Олжас Бектенов қазақстандық әуежайлардың инфрақұрылымын пайдаланып, Қытай мен Гонконгтан Еуропа елдеріне жүк жеткізу бағыттарын дамыту туралы ұсыныс айтты.
Бұл бастама Қазақстанның Еуразия құрлығындағы транзиттік әлеуетін күшейтіп, халықаралық тасымал көлемін арттыруы мүмкін.
IT және жасанды интеллект – жаңа ынтымақтастықтың өзегі
Кездесуде ерекше назар аударылған бағыттардың бірі – цифрлық технологиялар мен жасанды интеллект болды.
Гонконг әлемдегі ең дамыған технологиялық экожүйелердің біріне ие болса, Қазақстан соңғы жылдары цифрлық трансформацияға белсенді инвестиция жасап келеді.
Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың 2026 жылды Цифрландыру және жасанды интеллект жылы деп жариялауы бұл бағыттың мемлекеттік деңгейдегі басымдық екенін көрсетті.
Бүгінде Қазақстанда Astana Hub, «Алатау» инновациялық технологиялар паркі және Alem.AI сияқты алаңдар жұмыс істейді. Үкімет шетелдік технологиялық компанияларға арнайы реттеушілік режимдер, мемлекеттік қолдау және білікті кадрларға қолжетімділік ұсынуға дайын екенін мәлімдеді.
Сарапшылардың пікірінше, Гонконгтың технологиялық тәжірибесі мен Қазақстанның қарқынды дамып келе жатқан цифрлық нарығы жаңа бірлескен жобалардың пайда болуына жол ашуы мүмкін.
Алматыға тікелей рейс ашылады
Кездесудің тағы бір маңызды жаңалығы – Гонконг пен Алматы арасындағы тікелей әуе қатынасының іске қосылуы.
Джон Ли Гонконг әуе компанияларының бірі келесі жылы Алматыға тікелей рейс ашуды жоспарлап отырғанын хабарлады.
Бұл шешім туристік ағынды арттырып қана қоймай, бизнес байланыстарды да айтарлықтай жеделдетуі мүмкін.
Қазіргі уақытта Гонконгта 500-ге жуық қазақстандық студент білім алып жатыр. Олардың басым бөлігі жергілікті университеттер мен Гонконг үкіметінің гранттары арқылы оқуда.
Қазақстан мен Гонконг әріптестігі қай бағытта дамиды?
Сарапшылардың бағалауынша, Қазақстан мен Гонконг арасындағы жаңа кезеңдегі ынтымақтастық төрт негізгі бағытқа сүйенеді:
- көлік және логистика;
- инвестиция және қаржы;
- цифрлық технологиялар мен жасанды интеллект;
- туризм және білім беру.
Кездесу қорытындысында тараптар сауда-экономикалық байланыстарды одан әрі кеңейтуге ниетті екенін растады. Алдағы жылдары бұл серіктестік Қазақстанның халықаралық көлік дәліздері мен жоғары технологиялар нарығындағы позициясын күшейтуге ықпал етуі мүмкін.
