Су мәселесі алдыңғы қатарға шықты. Қазақстан мен Швейцария су ресурстарын басқару мен экологиядан бастап көлік және фармацевтикаға дейінгі бірнеше бағыт бойынша практикалық ынтымақтастықты дамытуды көздеп отыр, деп хабарлайды DKNews.kz.
Бұл мәселелерді Қазақстан Республикасы Сыртқы істер министрінің орынбасары Арман Исетов Швейцария Конфедерациясының Қазақстан Республикасындағы Уақытша сенімді өкілі Джорджо Помпилиомен оның Астанадағы дипломатиялық миссиясының аяқталуына орай өткен кездесуде талқылады. Кездесу 25 тамызда өтті, деп хабарлады Қазақстанның Сыртқы істер министрлігі.
Су Қазақстан мен Швейцария қатынастарының жеке бағытына айналды
Келіссөздердің негізгі тақырыптарының бірі Blue Peace Central Asia бастамасы болды. Ол су және экология салаларындағы ынтымақтастықты қамтиды және біртіндеп Қазақстан мен Швейцария арасындағы практикалық әріптестіктің жеке бағытына айналып келеді.
Бұл тек дипломатиялық консультациялармен шектелмейді. Бұған дейін Қазақстан мен Швейцария аталған бағдарлама аясындағы өзара іс-қимылды ресми түрде бекіткен: ҚР Су ресурстары және ирригация министрлігі мен Швейцарияның даму және ынтымақтастық агенттігі SDC Blue Peace Central Asia бойынша меморандумға қол қойған.
Бастама деректермен жұмыс істеуді, зерттеулер жүргізуді, мамандардың біліктілігін арттыруды және су ресурстарын басқару мәселелері бойынша диалог алаңдарын құруды қамтиды.
Орталық Азия үшін бұл тақырыптың практикалық маңызы жоғары. Өңірдегі су жүйелері бір-бірімен тығыз байланысты, сондықтан бір мемлекеттің шешімдері көрші елдердің ауыл шаруашылығына, энергетикасына және сумен қамтылуына әсер етуі мүмкін.
Швейцария Қазақстанға 20 жылда $35,8 млрд инвестиция салды
Су тақырыбының артында екіжақты қатынастардың әлдеқайда ірі экономикалық негізі тұр.
Қазақстан СІМ дерегінше, соңғы 20 жылда елге салынған швейцариялық инвестиция көлемі 35,8 млрд долларға жеткен. 2025 жылдың алғашқы он айында екі ел арасындағы тауар айналымы 1,2 млрд долларды құрады.
Бұл көрсеткіштер Исетов пен Помпилио кездесуінде неге тек экологиялық жобалар ғана емес, басқа салалардың да талқыланғанын түсіндіреді. Тараптар көлік, фармацевтика және экологияны практикалық әріптестікті тұрақты түрде дамыту қажет бағыттар ретінде жеке атап өтті.
Қазақстан үшін мұндай ынтымақтастық құрылымы технологиялар мен жабдық импорты тұрғысынан да маңызды. Ресми материалдарда Швейцария Қазақстанға жоғары технологиялық өнімдер, медициналық бұйымдар және күрделі жабдықтар жеткізетін елдердің бірі ретінде көрсетіледі. Ал Қазақстан негізінен шикізат пен энергетикалық тауарлар экспорттайды.
Фармацевтика мен көлік практикалық күн тәртібінде қалды
Помпилиомен қорытынды кездесуде фармацевтиканың аталуы кездейсоқ емес. Қазақстан дәстүрлі шикізаттық бағыттардан тыс, қосылған құны жоғары салалардағы ынтымақтастықты кеңейтуге мүдделі.
Көлік саласы да екі елдің іскерлік күн тәртібінде бұрыннан бар. Қазақстан мен швейцариялық бизнес өкілдері көлік-логистика секторындағы жобаларды, өндіріс пен инфрақұрылымды дамыту мүмкіндіктерін бұған дейін де талқылаған.
2026 жылдың маусымында Женевада өткен Kazakhstan Commodity Forum алаңында мемлекеттік органдар, қаржы институттары мен ірі халықаралық компаниялардың шамамен 200 өкілі бас қосты. Олардың арасында көлік және логистика саласындағы бизнес өкілдері де болды.
Бұл Астана мен Швейцария арасындағы экономикалық диалогтың дипломатиялық кездесулер шеңберінен әлдеқайда кең екенін көрсетеді.
Экология технологиялар мен инвестиция тартудың тағы бір арнасына айналды
Швейцария бағыты Қазақстанның экологиялық жаңғыруында да байқалады.
2026 жылы тараптар климаттық саясат, табиғи ресурстарды тұрақты басқару және биоалуантүрлілікті сақтау салаларындағы ынтымақтастықты талқылады. Швейцария Орталық Азия елдерін Жаһандық экологиялық қор тетіктері арқылы қолдауға да қатысады.
Швейцариялық компаниялардың су тазарту, қалдықтарды басқару, энергия тиімділігі, декарбонизация, жаңартылатын энергетика және қалаларды тұрақты дамыту салаларында құзыреті бар.
Бұл бағыттар қазақстандық және Каспий нарықтарына технологияларды ілгерілету аясында да қарастырылған.
Сондықтан Астанадағы кездесуде айтылған «практикалық әріптестікті тұрақты дамыту» тұжырымы нақты технологияларға, жабдықтарға және жобаларға ұласуы мүмкін салаларды қамтиды.
Помпилионың миссиясы аяқталды, ал күн тәртібі сақталады
Бұл кездесу Джорджо Помпилио үшін Қазақстандағы қазіргі дипломатиялық мәртебесіндегі соңғы кездесулердің бірі болды.
Арман Исетов швейцариялық дипломатқа екіжақты байланыстарды нығайтуға қосқан үлесі үшін алғыс айтып, алдағы дипломатиялық қызметіне табыс тіледі.
Оның миссиясының аяқталуы Астана мен Берн арасында қалыптасқан күн тәртібін өзгертпейді. Негізгі бағыттар қазірдің өзінде айқын: су, экология, көлік және фармацевтика. Ал экономикалық негізін ондаған миллиард долларлық швейцариялық инвестициялар құрайды.
Бұған дейін біз Қазақстан мен Швейцария ынтымақтастықты жаңа деңгейге шығарып, Blue Peace Central Asia бағдарламасы аясындағы өзара іс-қимылды қалай бекіткенін жазған едік. Сол кезде де су дипломатиясы саласындағы меморандум негізгі нәтижелердің бірі болған.
