Қазақстан бірден он келісімге қол қойды.
Құжаттар металлургия, энергетика, автокөлік өндірісі, химия өнеркәсібі, құрылыс және қаржыландыру салаларын қамтиды. Кейбір жобалардың қуаты нақты көрсетілсе, енді бір бөлігі әзірге ниет пен ынтымақтастық деңгейінде қалып отыр, деп хабарлайды DKNews.kz.
Қол қойылған құжаттармен алмасу Мемлекет басшысының қатысуымен өтті. Келісімдерге қазақстандық әкімдіктер мен ұлттық компаниялар, сондай-ақ Xinjiang Sanbao Industrial Group, Inner Mongolia Wanjiang Investment, China Energy Overseas Investment, SANY Renewable Energy, SUNGROW Renewable Development және China Construction Bank Corporation секілді компаниялар қатысқан.
Абай облысында алюминий зауыты мен жел электр станциясы салынады
Өнеркәсіптік ауқымы жағынан ең ірі жобалардың бірі Абай облысына тиесілі. Өңір әкімдігі Xinjiang Sanbao Industrial Group Co., Ltd. және Inner Mongolia Wanjiang Investment Co., Ltd. компанияларының консорциумымен электролиттік алюминий өндіретін зауыт және оған ілеспе жел электр станциясын салу туралы келісім жасасты.
Бұл келісім бұған дейін басталған келіссөздердің жалғасы саналады. 2026 жылғы маусымда Абай облысының әкімдігі Inner Mongolia Wanjiang Invest компаниясымен меморандум жасалғанын хабарлаған. Ол кезде жылына 300 мың тонна алюминий өндіру, жалпы қуаты 1 ГВт жел генерациясын іске қосу және 1,5 млрд доллар инвестиция салу жөнінде айтылған еді.
Жаңа құжатта жоба электролиттік алюминий өндіретін зауыт пен онымен байланысты жел электр станциясын салу жөніндегі келісім ретінде көрсетілген.
Бұл жерде бір маңызды ерекшелік бар: электр энергиясын көп қажет ететін алюминий өндірісі энергетикалық инфрақұрылыммен бірге қарастырылып отыр.
Сол консорциуммен жасалған екінші келісім Семей қаласында ағаш жаңқалы тақта — ДСП өндіретін зауыт салуды көздейді.
Ақмола облысында 450 МВт жел электр станциялары жоспарланған
Энергетика саласындағы тағы бір ірі жоба Ақмола облысына тиесілі. Өңір әкімдігі мен SUNGROW Renewable Development Co., Ltd. жалпы қуаты 450 МВт болатын жел электр станцияларын салуға бағытталған инвестициялық жобаларды іске асыру жөнінде ынтымақтастық туралы келісімге келді.
Салыстыру үшін, Қазақстанның 2026 жылға жоспарланған жаңартылатын энергия көздері аукциондарының бастапқы жиынтық көлемі 915 МВт болған. Соның ішінде жел энергетикасына 450 МВт бөлінген. Өткен аукциондардың нәтижесінде жалпы қуаты 753,11 МВт болатын жобалар іріктеліп, оның 450 МВт-ы жел энергетикасына тиесілі болды.
Алайда SUNGROW жобасы сол аукциондардың құрамына кіреді деуге негіз жоқ: ұсынылған келісім мәтінінде мұндай байланыс көрсетілмеген.
Соған қарамастан, 450 МВт көрсеткіші жаңа бастаманың ауқымын аңғартады.
«Самұрық-Энерго» China Energy және SANY компанияларымен жобаны дамытады
«Самұрық-Энерго» АҚ, China Energy Overseas Investment Co., Ltd. және SANY Renewable Energy Co., Ltd. жобаны бірлесіп әзірлеу туралы келісімге қол қойды.
Жарияланған құжаттар тізімінде осы үшжақты жобаның нақты техникалық және қаржылық параметрлері көрсетілмеген.
«Самұрық-Энерго» мен China Energy бұған дейін де Қазақстандағы энергетикалық жобалар аясында ынтымақтасқан. Компания деректерінде Қарағанды облысында энергия жинақтау жүйесі бар 500 МВт жел электр станциясы және Түркістан облысында 300 МВт күн электр станциясы жобалары көрсетілген. (samruk-energy.kz)
SANY Renewable Energy компаниясы да бұған дейін Қазақстанда жел энергетикасына арналған жабдық өндірісін жергіліктендіру жөніндегі келіссөздерде аталған. Әңгіме жел турбиналарының қалақтары, гондолалары мен мұнараларын шығару туралы болған. (samruk-energy.kz)
Жаңа келісімнің ерекшелігі — қазақстандық энергетикалық компанияны, энергетикалық жобаларды дамытушы тарапты және жабдық өндірушіні бір форматта біріктіруі.
Шығыс Қазақстанда жаңа автокөлік кешені құрылмақ
Шығыс Қазақстан облысының әкімдігі мен «East Motors Corporation» ЖШС «Жеңіл және арнайы автомобильдер өндіретін жоғары технологиялық автокөлік жасау кешенін құру» жобасын іске асыру ниеті туралы келісімге қол қойды.
Құжатта жеңіл және мамандандырылған автомобильдер шығару қарастырылған.
Алайда инвестиция көлемі, зауыттың өндірістік қуаты, шығарылатын көлік маркалары мен іске қосу мерзімі ұсынылған материалда көрсетілмеген.
Сондықтан бұл құжатты зауыт құрылысы басталды деген белгі ретінде қабылдауға болмайды. Әзірге тараптар жобаны іске асыру ниетін бекітіп отыр.
Түркістан облысында карбамид тыңайтқыштары зауыты салынады
Тағы бір өнеркәсіптік жоба Қазақстанның оңтүстігінде іске асуы мүмкін.
Түркістан облысының әкімдігі мен «Тұран химиялық компаниясы» ЖШС карбамид тыңайтқыштарын өндіретін зауыт салу жөнінде ынтымақтастық туралы келісім жасасты.
Өндірістік қуат пен инвестиция көлемі жарияланған құжатта көрсетілмеген.
Осылайша, жаңа келісімдер пакетіне энергетика мен металлургиядан бөлек, химия өнеркәсібі де кірді.
Алматы dim sum облигацияларын шығаруға дайындалмақ
Он құжаттың ішіндегі ең ерекше келісімдердің бірі зауыт құрылысына емес, капитал тартуға қатысты.
Алматы қаласының әкімдігі мен Guotai Junan Securities (Hong Kong) Limited Гонконг қор биржасында — HKEX алаңында dim sum форматындағы облигацияларды орналастыруды ұйымдастыру және сүйемелдеу жөніндегі ынтымақтастық туралы меморандумға қол қойды.
Dim sum bonds — Қытай юанімен номинацияланатын және материктік Қытайдан тыс жерде шығарылатын облигациялар.
Мұндай құрал эмитентке офшорлық юань нарығында қаржы тартуға мүмкіндік береді.
Guotai Junan Securities (Hong Kong) Limited компаниясы Гонконг қор биржасының қатысушысы және Гонконгтың бағалы қағаздар нарығында жұмыс істейді. (sfc.hk)
Бірақ келісімнің өзінде ықтимал облигация шығарылымының көлемі, мерзімі немесе пайыздық мөлшерлемесі көрсетілмеген.
Сондықтан Алматы юаньмен қаржы тартып үлгерді деуге ерте. Әңгіме әзірге ықтимал шығарылымды ұйымдастыру мен сүйемелдеу жөніндегі ынтымақтастық туралы болып отыр.
Алматыда халықаралық қонақүйі бар кешен салу көзделген
Алматыға қатысты екінші келісім жылжымайтын мүлік саласын қамтиды.
Қала әкімдігі, Everest Development және SunnyWorld Group халықаралық бренд қонақүйі мен бизнес орталығы бар көпфункционалды кешенді іске асыру туралы келісімге қол қойды.
Қандай қонақүй бренді келетіні, нысанның нақты орналасатын жері, ауданы мен құрылыс құны жарияланған мәліметте көрсетілмеген.
Қазақстандағы жобалар үшін арнайы инвестициялық қор құрылмақ
«Kazakh Invest» ұлттық компаниясы мен Silk Road Finance Corporation Астана халықаралық қаржы орталығының базасында арнайы инвестициялық қор құрудың негізгі шарттары туралы келісім жасасты.
Қор Қазақстандағы перспективалы жобаларды қаржыландыруға бағытталмақ.
Оның көлемі мен басым салалары әзірге жарияланған жоқ.
Бұл келісімнің басқа жобалардан айырмашылығы — қаржы бір ғана зауытқа немесе нысанға емес, бірнеше инвестициялық бастамаға бағытталуы мүмкін.
Қазақстанның Даму банкі жаңа қаржыландыру көзін қарастырады
Қазақстанның Даму банкі мен China Construction Bank Corporation Astana Branch Банк қажеттіліктерін, соның ішінде экономиканың басым салаларындағы инвестициялық жобаларды қаржыландыру үшін алдын ала қаржыландыру шарттарын бекіту туралы келісім жасасты.
Бұл екі құрылым бұған дейін де жұмыс істеген.
«Бәйтерек» холдингі бұрын Қазақстанның Даму банкі мен China Construction Bank Corporation Astana Branch арасында 300 млн долларға дейінгі ынтымақтастық туралы келісім болғанын хабарлаған. Оның аясында 100 млн долларлық кредиттік желі ашылған. (baiterek.gov.kz)
ҚДБ-ның қаржылық есептілігінде China Construction Bank Corporation Astana Branch-тен алынған 1 млрд юань көлеміндегі және 2027 жылы өтелуге тиіс қарыз да көрсетілген. (old.kase.kz)
Жаңа келісім осы қаржылық ынтымақтастықты жалғастырады, бірақ жаңа қаржыландырудың нақты сомасы әзірге аталмады.
Он келісімнің мәртебесі бірдей емес
Жарияланған пакетті бағалағанда бір ерекшелікті ескерген жөн: он құжаттың бәрі бірдей деңгейдегі міндеттеме емес.
Тізімде құрылыс және жобаларды іске асыру жөніндегі келісімдермен қатар, ынтымақтастық туралы құжат, ниет туралы келісім, өзара түсіністік меморандумы және қаржыландырудың алдын ала шарттары бар.
Сондықтан он келісімнің барлығын қаржысы толық бекітілген және құрылысы басталуға дайын жоба ретінде қарастыру дұрыс болмайды.
Бірақ құжаттардың құрамы Қазақстан мен қытайлық компаниялар арасындағы ынтымақтастықтың қай бағыттарға таралып жатқанын көрсетеді. Бір пакетке алюминий өндірісі, ағаш өңдеу, жаңартылатын энергетика, автомобиль жасау, тыңайтқыштар, жылжымайтын мүлік, инвестициялық қор, банктік қаржыландыру және Алматының юаньмен облигация шығару мүмкіндігі кірді.
Жаңа келісімдер ішіндегі ең нақты көрсеткіштердің бірі — Ақмола облысында жоспарланған 450 МВт жел энергетикасы. Қаржы нарығындағы ең тосын бағыт — Алматының dim sum облигацияларына шығу мүмкіндігі. Ал өнеркәсіптік ауқымы жағынан Абай облысындағы алюминий жобасы ерекшеленеді: оның алдыңғы кезеңдегі параметрлері 1,5 млрд доллар инвестицияны қамтыған.
