Мақсат – 1 миллиард доллар. Қазақстан мен Әзербайжан өзара тауар айналымын осы деңгейге жеткізуге ниетті. Бұл мәселе 15 қазанда Бакуде Қасым-Жомарт Тоқаев пен Ильхам Әлиевтің кездесуінде талқыланды. Ақорданың хабарлауынша, президенттер энергетика, көлік, логистика және цифрлық инфрақұрылым салаларындағы ынтымақтастықты кеңейту мәселелеріне де тоқталды, деп хабарлайды DKNews.kz.
Кездесу Қазақстан мен Әзербайжан арасындағы стратегиялық серіктестіктің экономикалық мазмұнын күшейтуге бағытталды. Әсіресе Каспий арқылы өтетін жаңа байланыс бағыттары мен қазақстандық энергия ресурстарын тасымалдау мәселелеріне назар аударылды.
Қазақстан мен Әзербайжан сауданы 1 миллиард долларға жеткізбек
Қасым-Жомарт Тоқаев пен Ильхам Әлиев екі ел арасындағы сауда-экономикалық қарым-қатынастың қарқыны артып келе жатқанын атап өтті.
Президенттер өзара тауар айналымын 1 миллиард долларға дейін ұлғайту жөніндегі ниеттерін растады.
Бұл көрсеткішке қол жеткізу үшін Қазақстан мен Әзербайжан арасындағы экономикалық ынтымақтастықты кеңейту маңызды. Әңгіме тек тауар жеткізу көлемін арттыру туралы емес, сонымен бірге өндірістік кооперацияны, көлік байланыстарын және бірлескен жобаларды дамыту жөнінде болып отыр.
Алайда Ақорданың ресми хабарламасында 1 миллиард долларлық межеге нақты қай жылы жету жоспарланғаны көрсетілмеген. Сондай-ақ кездесуде тауар айналымының қазіргі көлемі туралы жаңа статистикалық мәлімет келтірілмеді.
Қазақстан энергия ресурстарын Әзербайжан арқылы көбірек тасымалдамақ
Келіссөздердің маңызды бағыттарының бірі – Қазақстанның энергия ресурстарын Әзербайжан аумағы арқылы тасымалдау көлемін ұлғайту.
Бұл мәселе Қазақстанның сыртқы нарықтарға шығатын экспорттық бағыттарын әртараптандыру тұрғысынан маңызды.
Әзербайжанның Каспий өңіріндегі географиялық орналасуы қазақстандық өнімдерді халықаралық нарықтарға жеткізудің балама мүмкіндіктерін дамытуға жағдай жасайды.
Сонымен қатар президенттер бірнеше саладағы бірлескен жобалардың келешегін талқылады:
- Өнеркәсіп және өндірістік кооперация.
- Энергетика және энергия ресурстарын тасымалдау.
- Көлік және халықаралық логистика.
- Ауыл шаруашылығы.
Жобалардың нақты құны, жаңа тасымал көлемдері мен іске асыру мерзімдері туралы қосымша мәлімет жарияланған жоқ.
Каспий арқылы жаңа цифрлық дәліз пайда болды
Тоқаев пен Әлиевтің кездесуінде Транскаспий талшықты-оптикалық байланыс желісін іске қосу мәселесі ерекше аталды.
Каспий теңізінің табанымен жүргізілген жаңа инфрақұрылым Қазақстан мен Әзербайжан арасындағы цифрлық байланысты нығайтуға арналған.
Бұл желінің стратегиялық маңызы екі елмен ғана шектелмейді. Ол Еуропа мен Азия арасындағы халықаралық байланыс бағыттарын әртараптандыруға мүмкіндік береді.
Жаңа цифрлық дәліздің іске қосылуы Орталық Азия мен Оңтүстік Кавказ арасындағы технологиялық ынтымақтастықты кеңейтуге негіз бола алады.
Қазақстан үшін мұндай инфрақұрылым халықаралық деректер алмасу мүмкіндіктерін арттыру, бұлтты технологиялар мен цифрлық сервистерді дамыту тұрғысынан маңызды.
Неліктен Қазақстан мен Әзербайжан Каспийге басымдық береді?
Қазақстан мен Әзербайжан арасындағы ынтымақтастықта Каспий теңізі маңызды географиялық және экономикалық рөл атқарады.
Екі елдің ортақ мүдделері халықаралық тасымал, энергетика және цифрлық инфрақұрылым салаларында тоғысады.
Қазақстан үшін Әзербайжан арқылы өтетін бағыттар сыртқы нарықтарға шығу мүмкіндіктерін кеңейтуге көмектеседі. Ал Әзербайжан үшін Қазақстанмен байланыстар Орталық Азия мемлекеттерімен экономикалық ықпалдастықты тереңдетуге жағдай жасайды.
Бұл тұрғыда Транскаспий халықаралық көлік бағыты мен жаңа талшықты-оптикалық желі бірін-бірі толықтыратын инфрақұрылымдық жобалар ретінде қарастырылады.
Көлік дәлізі жүк тасымалына қызмет етсе, цифрлық магистраль халықаралық ақпарат алмасуға арналған. Екеуі де Азия мен Еуропа арасындағы байланыстарды дамытуға бағытталған.
Тоқаев Әзербайжанның АӨСШК-ге төрағалығын бағалады
Кездесудің дипломатиялық бөлігі Азиядағы өзара іс-қимыл және сенім шаралары кеңесінің саммитіне арналды.
Қасым-Жомарт Тоқаев Ильхам Әлиевке саммитке шақырғаны және көрсеткен қонақжайлығы үшін алғыс айтты.
Қазақстан Президенті халықаралық іс-шараның жоғары деңгейде ұйымдастырылғанын атап өтті.
Сонымен қатар Мемлекет басшысы Әзербайжанның Кеңеске төрағалық еткен кезеңдегі жұмысына тоқталды.
Тоқаевтың бағалауынша, Баку нақты бастамаларды ілгерілетуге және ұйымның халықаралық беделін нығайтуға елеулі үлес қосты.
Бұл мәселелердің талқылануы Қазақстан мен Әзербайжан арасындағы байланыстардың екіжақты экономикалық жобалармен шектелмейтінін көрсетеді. Екі мемлекет көпжақты дипломатиялық алаңдарда да өзара іс-қимылды жалғастырып келеді.
Білім, туризм және парламенттер арасындағы байланыс
Президенттер мәдени-гуманитарлық ынтымақтастықтың дамуына да назар аударды.
Тараптар білім беру және туризм салаларындағы әріптестіктің кеңейіп келе жатқанын, сондай-ақ парламентаралық байланыстардың жанданғанын атап өтті.
Бұл бағыттар екі ел арасындағы қарым-қатынастың әлеуметтік және қоғамдық негізін нығайтуға мүмкіндік береді.
Білім беру саласындағы ынтымақтастық студенттер мен ғылыми қауымдастықтар арасындағы байланысты кеңейтуге, ал туризм азаматтар мен бизнес өкілдерінің өзара сапарларын арттыруға жағдай жасай алады.
Дегенмен ресми хабарламада жаңа білім беру бағдарламалары, туристік келісімдер немесе нақты сандық көрсеткіштер туралы айтылмаған.
Кездесу қорытындысы Қазақстан үшін нені білдіреді?
Бакудегі келіссөздер Қазақстан мен Әзербайжанның стратегиялық серіктестікті бірнеше бағытта қатар дамытуға мүдделі екенін көрсетті.
Экономикада негізгі бағдар – тауар айналымын 1 миллиард долларға жеткізу. Энергетикада қазақстандық ресурстарды Әзербайжан арқылы тасымалдау мүмкіндіктерін кеңейту қарастырылып отыр.
Ал көлік пен цифрлық инфрақұрылымда Каспий арқылы өтетін халықаралық байланыстарды дамытуға басымдық берілген.
Кездесу соңында Қасым-Жомарт Тоқаев пен Ильхам Әлиев екі ел арасындағы стратегиялық серіктестікті одан әрі тереңдетуге және қол жеткізілген уағдаластықтарды дәйекті түрде жүзеге асыруға дайын екенін растады.
Бұл жоспарлардың нақты нәтижесі алдағы уақытта бірлескен жобалардың іске асуына, тауар жеткізілімдерінің ұлғаюына және инфрақұрылымдық мүмкіндіктердің кеңеюіне байланысты болады.
Бұған дейін біз Қазақстан мен Әзербайжан арасындағы экономикалық ынтымақтастықтың нығаюы туралы жазған едік. Бакуде өткен үкіметаралық кездесулерде де сауда-экономикалық байланыстарды кеңейту, Орта дәлізді дамыту және бірлескен инфрақұрылымдық жобаларды ілгерілету мәселелері көтерілген болатын.