Қазақстан БҰҰ-мен ынтымақтастықты кеңейтеді. Тараптар киберқылмыс, халықаралық есірткі тасымалы, сыбайлас жемқорлық және трансұлттық ұйымдасқан қылмысқа қарсы күресті талқылады. Кездесудің маңызды тақырыптарының бірі 2027 жылдан кейін Орталық Азиядағы қауіпсіздік саласындағы ынтымақтастықты жалғастыру болды, деп хабарлайды DKNews.kz.
Бұл туралы Қазақстан Республикасының Сыртқы істер министрлігі хабарлады. Сыртқы істер министрінің бірінші орынбасары Ержан Ашықбаев БҰҰ Есірткі және қылмыс жөніндегі басқармасының (БҰҰ ЕҚБ) Ауғанстан, Орталық Азия, Иран және Пәкістан бойынша өңірлік өкілі Оливер Штольпемен кездесті.

Қазақстан мен БҰҰ киберқылмысқа қарсы күресті күшейтуді талқылады
Кездесуде халықаралық қауіпсіздікке қатысты төрт негізгі мәселе қаралды. Олар – киберқылмыс, есірткінің заңсыз айналымы, сыбайлас жемқорлық және трансұлттық ұйымдасқан қылмыс.
Киберқылмысқа ерекше назар аударылуы Қазақстан мен БҰҰ арасындағы ынтымақтастықтың дәстүрлі есірткі тасымалына қарсы күреспен ғана шектелмейтінін көрсетеді.
Цифрлық кеңістіктегі қылмыстарды ашу үшін мемлекеттердің бірлескен жұмысы қажет. Өйткені қылмыстық әрекет бір елде ұйымдастырылып, оның зардабы басқа мемлекеттегі азаматтар мен компанияларға тиюі мүмкін.
Мұндай жағдайда құқық қорғау органдары арасындағы ақпарат алмасу мен халықаралық үйлестірудің маңызы артады.
Қазақстан үшін БҰҰ ЕҚБ-мен әріптестіктің практикалық мәні де осында. Бұл бір мемлекеттің шекарасымен шектелмейтін қылмыстық қауіптерге қарсы бірлескен әрекеттерді дамытуға мүмкіндік береді.
Дегенмен кездесудің қорытындысы бойынша киберқылмысқа қарсы жаңа тетіктер, оларды іске қосу мерзімі немесе қаржыландыру көлемі жарияланған жоқ.

Орталық Азияда 2027 жылдан кейін жаңа бағдарлама әзірленеді
Келіссөздердің тағы бір маңызды тақырыбы БҰҰ ЕҚБ-ның Орталық Азияға арналған 2022–2027 жылдардағы бағдарламасы болды.
Тараптар қолданыстағы бағдарламаның орындалу барысын талқылап, келесі кезеңге арналған жаңа өңірлік бағдарламаны дайындауды қолдады.
Бұл Орталық Азия елдерінің трансұлттық қылмысқа қарсы халықаралық ынтымақтастықты алдағы жылдары да жалғастыруға мүдделі екенін көрсетеді.
Алайда жаңа құжаттың нақты мазмұны әзірге жарияланған жоқ. Болашақ жобалардың тізімі, қаржыландыру көлемі және қатысушы мемлекеттердің міндеттемелері туралы да мәлімет берілмеді.
Қазақстан үшін жаңа бағдарламаның маңызы зор. Өйткені есірткі тасымалы, киберқылмыс және ұйымдасқан қылмыстық топтардың әрекеті көбіне бірнеше мемлекетті қамтиды.
Сондықтан мұндай қауіптерге қарсы күресте өңір елдерінің өзара іс-қимылы ерекше рөл атқарады.

Есірткі тасымалына қарсы күресте ОАӨАҮО-ның рөлі күшейтіледі
Кездесу барысында Орталық Азия өңірлік ақпараттық үйлестіру орталығының (ОАӨАҮО, ЦАРИКЦ) қызметіне бөлек назар аударылды.
Бұл орталық есірткі құралдарының, психотроптық заттар мен олардың прекурсорларының заңсыз айналымына қарсы күресте мемлекеттер арасындағы үйлестіруді қамтамасыз етуге бағытталған.
Тараптар ОАӨАҮО-ны өңірдегі трансұлттық есірткі қылмысына қарсы іс-қимыл жүргізетін бірегей мамандандырылған құрылым ретінде бағалады.
Мәселенің күрделілігі есірткі бизнесінің халықаралық сипатында жатыр. Тыйым салынған заттарды өндіру, тасымалдау, тарату және қылмыстық желілерді басқару әртүрлі мемлекеттердің аумағында жүзеге асырылуы мүмкін.
Сондықтан бір елдің құқық қорғау органдары жүргізетін жұмыс әрдайым жеткілікті бола бермейді. Мұндай қылмыстарға қарсы тиімді күрес үшін мемлекетаралық ақпарат алмасу және бірлескен іс-қимыл қажет.
Осы тұрғыдан алғанда, ОАӨАҮО Орталық Азиядағы қауіпсіздік саласындағы ынтымақтастықтың маңызды тетіктерінің бірі саналады.

Қазақстан мен БҰҰ бірлескен жобаларды жалғастыруға келісті
Кездесу соңында Ержан Ашықбаев пен Оливер Штольпе екіжақты әріптестікті одан әрі нығайтуға мүдделі екенін растады.
Тараптар басым бағыттар бойынша бірлескен бастамалар мен нақты жобаларды жүзеге асыру арқылы практикалық ынтымақтастықты дамытуды қолдады.
Қазақстан мен БҰҰ Есірткі және қылмыс жөніндегі басқармасының өзара іс-қимылы бұған дейін де бірнеше бағытты қамтып келген. Соның ішінде есірткінің заңсыз айналымына қарсы күрес пен өңірлік қауіпсіздік мәселелері бар.
Енді күн тәртібіне келесі бағдарламалық кезеңге дайындық қосылды.
Дегенмен келіссөздер нәтижесінде жаңа жобаларды қаржыландыру немесе оларды іске қосу туралы нақты келісімдер жарияланған жоқ.
Алдағы маңызды міндеттердің бірі – 2022–2027 жылдарға арналған қолданыстағы бағдарламаның орнына келетін жаңа өңірлік құжатты әзірлеу.
Сол құжат Қазақстан мен БҰҰ-ның есірткі тасымалына, киберқылмысқа және сыбайлас жемқорлыққа қарсы қандай бірлескен шараларды жүзеге асыратынын нақтылауға мүмкіндік береді.