Инвесторларға дауды сотқа дейін шешудің жаңа тетігі ұсынылды. Инвестициялық жобаларды іске асыру кезінде мемлекеттік органдармен туындайтын келіспеушіліктерді енді арнайы комиссияға шығарып, сотқа жүгінбей реттеуге болады, деп хабарлайды DKNews.kz.
Жаңа тетік Қазақстан Республикасы Бас прокуратурасының Инвесторлардың құқықтарын қорғау комитеті жанынан құрылды. Тиісті қағидалар ҚР Бас Прокурорының бұйрығымен бекітілген.
Мемлекеттік органмен дауды арнайы алаңға шығаруға болады
Комиссия инвестициялық қызметпен тікелей байланысты келіспеушіліктерді қарайды. Бұған инвесторлардың мемлекеттік және жергілікті атқарушы органдармен, мекемелермен және квазимемлекеттік сектор субъектілерімен даулары кіреді.
Даудың себебі мемлекеттік органдардың шешімдері, әрекеттері немесе әрекетсіздігі, міндеттемелерді орындау, жобаны жүзеге асыру үшін қажетті жағдайларды жасау және инвестициялық қызметке тікелей қатысты өзге де мәселелер болуы мүмкін.
Жаңа тетіктің басты ерекшелігі — дауды сот процесіне жеткізбей тұрып шешуге мүмкіндік беру.
«Бұл тетіктің басты мақсаты – инвестициялық жобаларды іске асыру кезінде туындауы мүмкін даулы мәселелерді уақтылы шешу және әкімшілік келіспеушіліктердің инвестицияларға кедергі болуына жол бермеу», — деді Инвесторлардың құқықтарын қорғау комитетінің төрағасы Бауыржан Ералы.
Әрбір дау үшін бес адамнан тұратын комиссия құрылады
Барлық іс үшін бірдей тұрақты құрам болмайды.
Әрбір нақты жағдай бойынша істің мән-жайы ескеріліп, бес мүшеден тұратын комиссия жасақталады. Оның құрамына Инвесторлардың құқықтарын қорғау комитетінің, «Атамекен» Ұлттық кәсіпкерлер палатасының және Сыртқы істер министрлігі Инвестициялар комитетінің өкілдері кіреді.
Қажет болған жағдайда салалық мемлекеттік органдардың өкілдері де тартылуы мүмкін.
Мұндай формат инвестициялық жобаның әрі қарай іске асуына тікелей әсер ете алатын құрылымдарды бір алаңға жинауға мүмкіндік береді.
Комиссияға тек инвестор ғана жүгіне алмайды
Жаңа тетіктің тағы бір ерекшелігі — мәселені қарауды тек бизнес бастамайды.
Комиссияға инвестор, мемлекеттік орган немесе инвестициялық прокурор жүгіне алады. Тараптардың ұстанымдары алқалы түрде қаралады.
Инвестор үшін бұл әкімшілік келіспеушілік әлі сот дауына айналмай тұрған кезде мәселені шешудің қосымша арнасын береді.
Инвесторлардың құқықтарын қорғау комитетіне инвесторлардың қатысуымен дауларды сотқа дейін реттеу функциясы бұрыннан берілген. Бұл оның ресми міндеттерінің қатарында бекітілген.
Әрбір коммерциялық дау Комиссияға түспейді
Жаңа тетіктің нақты шектеулері бар.
Комиссия инвестициялық қызметпен тікелей байланысты емес корпоративтік, коммерциялық және өзге де азаматтық-құқықтық дауларды қарамайды.
Яғни бұл алаң соттардың орнын баспайды және бизнестегі кез келген жанжал бойынша әмбебап төрелік органға айналмайды. Оның құзыреті инвестициялық жобаларды іске асыру және инвестордың мемлекеттік сектормен өзара іс-қимылы барысында туындаған даулармен шектеледі.
Сондықтан дауға инвестордың қатысуының өзі істі автоматты түрде Комиссия құзыретіне жатқызбайды.
Мақсат — әкімшілік кедергінің жобаны тоқтатуына жол бермеу
Жаңа тетік проблемалы инвестициялық жобаларға ертерек араласу бағытын жалғастырады. Яғни әкімшілік шешім ұзаққа созылған жанжалға немесе жобаның тоқтауына әкелмей тұрып мәселені шешу көзделіп отыр.
«Біз бұл тетікті ең алдымен инвесторларды жедел қорғаудың құралы ретінде қарастырамыз. Біздің міндетіміз – туындайтын даулардың барынша тез әрі конструктивті шешілуін және инвестициялық жобалардың негізсіз әкімшілік кедергілерсіз іске асуын қамтамасыз ету», — деп атап өтті Бауыржан Ералы.
Енді бұл жүйеге тағы бір деңгей қосылды: мәселе инвестициялық дауға ұласқан жағдайда тараптар оны сотқа жеткізбей шешуге тырысатын арнайы алаңға жүгіне алады.
