Құрылтай алғаш рет жиналады.
Қазақстан Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев бірінші шақырылымдағы Қазақстан Республикасы Құрылтайының алғашқы сессиясын 2026 жылғы 28 тамызда сағат 11:00-де Астанада шақыру туралы Жарлыққа қол қойды.
Шешім 26 тамызда қабылданды. Жарлық сол күннен бастап қолданысқа енгізілді.
Президенттің шешімі Қазақстан Республикасы Конституциясының 58-бабының 2-тармағына негізделген. Бұл норма бойынша Құрылтайдың бірінші сессиясын Мемлекет басшысы сайлау қорытындысы жарияланған күннен бастап 30 күннен кешіктірмей шақырады.
Құрылтайдың алғашқы сессиясы 28 тамызда өтеді
№1411 Жарлықта бірінші сессияның нақты күні, уақыты мен орны белгіленген: 28 тамыз, сағат 11:00, Астана қаласы.
Бұл — бірінші шақырылымдағы Қазақстан Республикасы Құрылтайының жұмысын бастайтын алғашқы сессия.
Құжатта:
«Бірінші шақырылымдағы Қазақстан Республикасы Құрылтайының бірінші сессиясы 2026 жылғы 28 тамызда сағат 11-де Астана қаласында шақырылсын», — деп көрсетілген.
Президенттің Құрылтайға қатысты мұндай өкілеттігі «Қазақстан Республикасының Президенті туралы» Конституциялық заңда да бекітілген. Заңның 9-бабына сәйкес Мемлекет басшысы Құрылтайдың бірінші сессиясын шақырады, депутаттардың Қазақстан халқына беретін антын қабылдайды және Құрылтай төрағасы лауазымына кандидатура ұсынады.
Конституция алғашқы сессияға 30 күндік мерзім белгілейді
Қазақстан Конституциясының 58-бабы Құрылтай жұмысының сессиялық тәртібін айқындайды.
Оның 2-тармағында Президент бірінші сессияны сайлау қорытындысы жарияланғаннан кейін 30 күннен кешіктірмей шақыруға тиіс екені тікелей жазылған.
Ал осы баптың 3-тармағы Құрылтайдың кезекті сессиясы жылына бір рет, қыркүйектің бірінші жұмыс күні мен маусымның соңғы жұмыс күні аралығында өтетінін белгілейді.
Сондықтан 28 тамыздағы отырыс әдеттегі кезекті сессиядан бөлек мәнге ие: ол жаңадан сайланған Құрылтайдың бірінші шақырылымдағы алғашқы сессиясы болады.
Президент Құрылтай сессияларын әдетте өзі ашады
Конституцияның 58-бабының 4-тармағына сәйкес сессия Құрылтай отырысында ашылып, жабылады. Құрылтай сессиясын, әдетте, Қазақстан Президенті ашады.
Мемлекет басшысының Құрылтайға қатысты өкілеттіктері бұдан да кең. Президент туралы Конституциялық заңға сәйкес ол кезекті және кезектен тыс сайлауды тағайындайды, бірінші сессияны шақырады, депутаттардың антын қабылдайды және Құрылтай төрағалығына кандидатура ұсынады.
Сол заң Президентке Құрылтай отырыстарына қатысып, сөз сөйлеуге, заң жобаларын арнайы жолдау арқылы енгізуге және белгілі бір заң жобаларын бірінші кезекте қарау басымдығын айқындауға мүмкіндік береді.
28 тамыз жаңа Құрылтайдың жұмысын бастайтын күн болады
Құрылтайдың ұйымдастырылуы мен депутаттарының құқықтық мәртебесі 2026 жылғы 5 маусымда қабылданған арнайы Конституциялық заңмен реттеледі. Құжат 2026 жылғы 1 шілдеден бастап күшіне енген.
Ал жаңа Конституциядағы Құрылтайға қатысты нормалар да 2026 жылғы 1 шілдеден бастап қолданыста. Соның ішінде 58-бап бірінші сессияны шақыру тәртібін тікелей Президенттің құзыретіне береді.
26 тамызда қол қойылған №1411 Жарлық осы конституциялық рәсімді нақты күнге бекітті: бірінші шақырылымдағы Құрылтай 28 тамызда сағат 11:00-де Астанада алғаш рет сессияға жиналады.
Бұған дейін біз Қазақстандағы жаңа Конституцияда Құрылтайдың қызметі қалай реттелгенін жазған едік.
