Сот үкім шығарды. Солтүстік Қазақстан облысында Ростовщиков Е.В. лицензиясыз заңсыз кәсіпкерлік және микроқаржылық қызметпен айналысу ісі бойынша екі жылға бас бостандығын шектеу жазасына кесілді. Тергеу дерегінше, бұл қызметтен түскен табыс 774 млн теңгеге жеткен, деп хабарлайды DKNews.kz.
Тергеу нәтижелері туралы Қаржылық мониторинг агенттігі хабарлады. Сот үкімі әзірге заңды күшіне енген жоқ.
78 қарыз екі схема бойынша рәсімделген
ҚМА-ның Солтүстік Қазақстан облысы бойынша департаменті заңсыз қарыз берудің 78 эпизодын анықтаған.
Ведомство мәліметінше, қарыз алушылардың басым бөлігі ақшаға аса мұқтаж болған және банктен қаржыландыру ала алмаған азаматтар.
Істегі ең назар аударарлық жайт — қарыз беру шарттарының кәдімгі азаматтық-құқықтық мәмілелердің тасасында жасырылғаны.
Бірінші схема бойынша нотариус арқылы қарыз шарты рәсімделген. Алайда ҚМА дерегінше, құжатта мәміленің нақты талаптары толық көрсетілмеген.
Шарттағы сомаға қарыз алушыға нақты берілген ақша ғана емес, қарызды пайдаланудың бүкіл кезеңіне есептелген пайыз да енгізілген.
Қаражаттың қайтарылуын қамтамасыз ету үшін мүлік кепілге қойылған.
Қарыз мүлікті сату ретінде көрсетілген
Екінші жағдайда, тергеу нұсқасы бойынша, қарыз беру фактісі сатып алу-сату шарты ретінде бүркемеленген.
Мүлік үшін ақша іс жүзінде берілмеген. Ал мүліктің өзі қарызды қайтарудың кепілі ретінде пайдаланылған.
Қарыз алушы қаражатты қайтарғаннан кейін сатып алу-сату шарты бұзылып, мүлік қайтадан иесіне берілген.
Бұл істің қарыз алушылар үшін маңызды тұсы да осында: құжаттың атауы мәміленің нақты экономикалық мазмұнын әрдайым көрсете бермейді. Бұл жағдайда тергеу азаматтық-құқықтық шарттардың астарында пайызбен және мүлікті кепілге алып жүйелі түрде ақша беру болған деген қорытындыға келген.
Қазақстанда микроқаржылық қызмет арнайы «Микроқаржылық қызмет туралы» заңмен реттеледі. Заң микрокредит берумен айналысатын ұйымдарға қойылатын талаптарды және мұндай қызметті жүзеге асыру тәртібін белгілейді.
Заңсыз табыс 774 млн теңгеге бағаланған
ҚМА мәліметінше, қылмыстық іс аясында қаралған қызметтен 774 млн теңге табыс алынған.
Тергеу бұл қаражатқа қымбат активтердің сатып алынғанын көрсетеді.
Сот үкімімен мемлекет кірісіне:
- 6 пәтер;
- Toyota RAV4 автокөлігі;
- Kawasaki KLX250 мотоциклі;
- құны 280 млн теңге болатын бағалы қағаздар
тәркіленген.
280 млн теңге — тек бағалы қағаздардың көрсетілген құны. ҚМА хабарламасында тәркіленген пәтерлер мен көлік құралдарының жалпы бағасы бөлек көрсетілмеген.
Сот үкімі әлі заңды күшіне енген жоқ
Ростовщиков Е.В.-ға сот екі жылға бас бостандығын шектеу жазасын тағайындады.
Алайда іс бойынша соңғы құқықтық нүкте әлі қойылған жоқ. ҚМА хабарламасында сот үкімінің заңды күшіне енбегені арнайы көрсетілген.
Сондықтан іс туралы айтқанда сот шешімі мен тергеу нұсқасын бір-бірінен ажырату маңызды.
Бұған дейін біз Қазақстанда мүлікті кепілге қойып заңсыз қарыз беру деректері туралы жазған едік: Ақтөбе облысында ҚМА дерегінше, лицензиясыз қарыз беру кезінде тұрмыстық техника кепіл ретінде пайдаланылған.
