Тараздағы жылу желісінің тозуы 85%-ға жеткен. Ондаған жыл бойы күрделі жөндеу көрмеген және соңғы үш жылда он рет техникалық ақау тіркелген учаске жаңа жылыту маусымы қарсаңында қайта жаңғыртылып жатыр, деп хабарлайды DKNews.kz.
Әңгіме Қойгелді көшесіндегі ТК-128 жылу камерасы маңындағы орамішілік жылу желілері туралы. МЭКС жобасының ресми мәліметіне сәйкес, проблемалы учаскені жаңартуға 856,9 млн теңге қарастырылған.
1990 жылы салынған құбыр үш жылда он рет істен шыққан
Құбыр 1990 жылы салынған. Қайта жаңғырту басталған кезде оның тозу деңгейі 85%-ға жеткен, ал пайдалануға берілгеннен бері бұл учаскеде бірде-бір рет күрделі жөндеу жүргізілмеген.
Соңғы үш жылдың көрсеткіштері желінің қаншалықты ескіргенін анық көрсетеді. 2023 жылы мұнда үш техникалық ақау, 2024 жылы төрт, ал 2025 жылы тағы үш ақау тіркелген. Барлығы — үш жылда он жағдай.
Әрбір ақау кезінде жөндеу жүргізу үшін желінің проблемалы бөлігін уақытша ажыратуға тура келген. Оның салдарын бірінші кезекте көпқабатты үйлердің тұрғындары сезінді.
Енді 700 метрден астам құбыр ауыстырылады. Ұзындығы жағынан бұл аса үлкен көрсеткіш болып көрінбеуі мүмкін, алайда осы учаскеге тәуелді нысандар саны оның маңызын айқындайды.
410 абоненттің жылумен қамтылуы сенімді болмақ
Қайта жаңғырту аяқталғаннан кейін жаңартылған жылу желісі алты көпқабатты үйдегі 410 абонентті, сондай-ақ спорт мектебін жылумен қамтамасыз етеді.
Жоба тұрғындар үшін ең алдымен қыс мезгіліндегі мәжбүрлі ажыратулар қаупін азайтуымен маңызды.
Мамандардың есебінше, реконструкциядан кейін техникалық шығындар мен апаттар саны төмендеуі тиіс. Сонымен бірге жаңартылған желі болашақтағы жүктемеге қажетті қосымша сенімділік қорын қалыптастырады.
Тұрғындар үшін 856,9 млн теңгеге жүргізілген жұмыстың тиімділігін бағалайтын ең түсінікті көрсеткіш те осы болмақ: жаңа жылыту маусымында авариялық жөндеу мен жылуды уақытша тоқтату қаншалықты азаяды.
Жөндеуге тек қазақстандық материалдар пайдаланылып жатыр
Жобаның экономикалық қыры да бар. МЭКС мәліметінше, реконструкция кезінде тек отандық материалдар пайдаланылып, жұмыстарға жергілікті мамандар тартылған.
Бұл коммуналдық жөндеуді ішкі нарық үшін де тапсырыс көзіне айналдырады. Құбырлар мен қажетті бөлшектер қазақстандық өндірушілерден сатып алынады, ал жұмыстарға жұмсалған қаржының бір бөлігі жұмыспен қамту арқылы өңір экономикасында қалады.
Бұл тәсіл елдегі инженерлік инфрақұрылымды жаңартуға арналған ауқымды бағдарламаның бір бөлігі. «Энергетикалық және коммуналдық секторларды жаңғырту» ұлттық жобасы 2025–2029 жылдарға есептелген және жылу, электр, сумен жабдықтау мен су бұру жүйелерін қамтиды.
Жобаның ресми мақсаты — елдегі энергетикалық және коммуналдық инфрақұрылымның орташа тозу деңгейін 40%-ға дейін төмендету, ал апаттылықты 20%-ға қысқарту. Бағдарлама аясында Қазақстан бойынша ондаған мың шақырым инженерлік желіні жаңғырту және салу көзделген.
Таразда бірнеше жылу желісі қатар жаңартылып жатыр
ТК-128 — қалада қысқа дайындалып жатқан жалғыз нысан емес.
2026 жылы Таразда басқа да жылу желілерінде жөндеу жұмыстары жүргізілуде. Әкімдік мәліметінше, бағдарламаға ұзындығы 3,7 шақырым болатын ТК-512 желісін қайта жаңғырту кірген, ал ТК-128 учаскесінде шамамен 0,7 шақырым желі толық ауыстырылады.
Жамбыл облысында бұған дейін М-3 магистральдық жылу трассасының 750 метрі, Самал шағынауданындағы 499 метр және Алатау шағынауданындағы 820 метр желі қайта жаңғыртылатыны хабарланған. Жоспарланған жұмыстар толық орындалғаннан кейін өңірдегі жылу желілерінің тозуын 51%-ға дейін төмендету көзделіп отыр.
Бұл мәселенің ауқымын көрсетеді: бір авариялық учаскені жөндеу нақты үйлердің мәселесін шешкенімен, қаланың жылумен тұрақты қамтылуы бүкіл жүйенің жағдайына байланысты.
Мерзім 1 қыркүйек еді, бірақ жұмыстар әлі аяқталу сатысында
Ресми деректерде назар аударуды қажет ететін бір жайт бар.
МЭКС материалы 2026 жылғы 2 қыркүйекте жарияланған және онда ТК-128 учаскесіндегі реконструкцияның «аяқталуға жақын» екені айтылған. Сонымен бірге жарияланым мәтінінде жөндеу жұмыстарын 2026 жылғы 1 қыркүйекке дейін аяқтау жоспарланғаны көрсетілген. Нысанның нақты пайдалануға берілгені туралы ақпарат бөлек расталмаған.
Сондықтан реконструкция толық аяқталды деп айтуға әзірге ерте. 2 қыркүйектегі расталған мәртебе бойынша жұмыстар жылыту маусымы қарсаңында соңғы кезеңге жеткен.
Тараз үшін бұл учаске коммуналдық инфрақұрылымды жаңғырту бағдарламасының нақты сынақтарының бірі болмақ. 85% тозған және үш жылда он рет техникалық ақау тіркелген құбыр енді тұрақты тәуекел көзінен жаңартылған жылу жүйесінің бір бөлігіне айналуы тиіс.
Бұған дейін біз Қазақстандағы тұрғын үй-коммуналдық шаруашылықты ауқымды жаңғыртуға қаражат қалай бөлінетінін және МЭКС жобасының қалай жүзеге асатынын жазған едік. Тараздағы осы учаскенің нәтижесін алдағы қыста-ақ бағалауға болады: негізгі көрсеткіш — жаңартылған желідегі апаттар мен мәжбүрлі ажыратулар саны.
