Алаяқтар инвестициялық сайттардың атын жамылады.
Олар қолданушыларға тез пайда табуды ұсынып, кейін ақшаға, банк деректеріне және басқа да құпия ақпаратқа қол жеткізуге тырысады, деп хабарлайды DKNews.kz.
Жалған инвестициялық платформалардың қаупі туралы Қазақстан Республикасының Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі ескертті.
Жалған сайттар банктер мен инвестициялық компанияларға ұқсатып жасалады
Кең тараған алаяқтық схемалардың бірі банктердің, қаржы ұйымдарының және инвестициялық компаниялардың ресми ресурстарына ұқсатып жасалған сайттарға негізделеді.
Мұндай платформаға қолданушы әлеуметтік желідегі жарнама арқылы тап болуы мүмкін. Алаяқтар аз ғана сомамен бастап, қысқа мерзім ішінде жоғары табыс табуға уәде береді.
Негізгі мақсат — адам ұсынысты мұқият тексеріп үлгермей, жарнамадағы сілтеме арқылы өтіп кетуі.
Сенім тудыру үшін жасанды интеллект те қолданылады
Алаяқтарға тек тартымды сайт жеткіліксіз. Сенімді көріну үшін олар табысты инвесторлардың атынан жалған пікірлер жариялауы мүмкін.
Жарнамада танымал адамдардың суреттері мен видеолары да қолданылады. Мұндай контенттің бір бөлігі жасанды интеллект көмегімен жасалуы немесе өзгертілуі ықтимал.
Сондықтан роликте немесе жарнамада танымал адамның бейнесінің болуы инвестициялық ұсыныстың сенімді екенін білдірмейді.
Жалған инвестициялық платформаның 6 белгісі
Агенттік мынадай белгілерге ерекше назар аударуға кеңес береді:
- жарнама күмәнді немесе ресми емес аккаунттан жарияланған;
- жарнамадағы сілтеме қаржы ұйымының ресми сайтына емес, басқа ресурсқа апарады;
- қысқа мерзімде кепілдендірілген немесе шамадан тыс жоғары табыс уәде етіледі;
- қолданушыны шешімді тез қабылдап, ақшаны шұғыл аударуға итермелейді;
- инвестицияны бастау үшін қосымшаны App Store немесе Google Play-ден емес, басқа жерден жүктеу талап етіледі;
- тіркелу немесе шотты толықтыру кезінде банк деректері, SMS-кодтар немесе басқа құпия ақпарат сұралады.
Осындай бірнеше белгі қатар кездессе, қауіп арта түседі. Схеманың мақсаты — адамды жалған платформаға ақша аударуға немесе қаржысына қол жеткізуге мүмкіндік беретін мәліметтерді беруге көндіру.
«Кепілдендірілген жоғары табыс» күмән тудыруы тиіс
Қаржы реттеушісі тәуекелсіз жоғары табыс туралы уәделерге де ерекше назар аударуды ұсынады.
Кез келген инвестиция белгілі бір тәуекелмен байланысты. Сондықтан қысқа мерзімде кепілдендірілген жоғары пайда туралы мәлімдемелер жарнама қаншалықты кәсіби көрінсе де, мұқият тексеруді талап етеді.
Асықтыру да қауіп белгісі болуы мүмкін. «Дәл қазір инвестиция салыңыз», «шұғыл тіркеліңіз» немесе «ақшаны дереу аударыңыз» деген талаптар адамға компанияны және ұсыныс шарттарын тексеруге уақыт бермеу үшін қолданылуы ықтимал.
Ақша аудармас бұрын лицензияны тексеру қажет
Инвестиция жасамас бұрын Агенттік қаржы ұйымының тиісті лицензиясы бар-жоғын тексеруге кеңес береді. Лицензияланған қаржы ұйымдары туралы ақпаратты реттеушінің ресми интернет-ресурсынан қарауға болады.
Жарнамадағы сілтемемен шектелмеген дұрыс. Ұйымның ресми сайтын өзіңіз тауып, онда ұсынылып отырған инвестициялық өнім туралы ақпараттың бар-жоғын тексерген жөн.
Егер мұндай ұсыныс ресми ресурста болмаса, мән-жайды анықтамайынша ақша аудармаған дұрыс.
SMS-код пен карта деректерін ешкімге беруге болмайды
Тағы бір қауіпті белгі — банк шоттарына қол жеткізуге мүмкіндік беретін мәліметтердің сұралуы.
Банк картасының деректерін, құпиясөздерді, SMS-кодтарды және басқа да құпия ақпаратты бөтен адамдарға беруге болмайды. Сондай-ақ инвестициялық қосымшаларды белгісіз дереккөздерден орнатпаған жөн.
Егер платформаның сенімділігіне күмән туса, реттеуші алдымен ақпаратты тексеріп, содан кейін ғана шешім қабылдауға кеңес береді. Тексеру аяқталғанша ақша аудармаған және ұсынылған бағдарламаларды орнатпаған дұрыс.
