Каспий теңізінің тартылуы халықаралық келіссөздердің маңызды тақырыбына айналды. Қазақстан мен Бельгия теңіз экожүйесін сақтау, климаттың өзгеруіне қарсы күрес және өнеркәсіптің көміртегі шығарындыларын азайту бағытындағы ынтымақтастықты кеңейтуді талқылады, деп хабарлайды DKNews.kz.
Кездесу 13 қазанда Бельгия Королі Филипп пен Королева Матильданың Қазақстанға мемлекеттік сапары аясында өтті. Қазақстанның Экология және табиғи ресурстар министрі Әлібек Қуантыров Бельгияның ұтқырлық, климат және экологиялық өтпелі кезең мәселелері жөніндегі министрімен келіссөз жүргізді.
Каспий теңізінің тартылуы басты мәселелердің бірі болды
Келіссөз барысында Қазақстан тарапы Каспий теңізінің экологиялық жағдайына ерекше назар аударды.
Негізгі алаңдаушылық теңіз деңгейінің төмендеуіне, жағалау сызығының өзгеруіне және бұл үдерістердің табиғи ортаға ықтимал әсеріне байланысты.
Каспий деңгейінің төмендеуі жағалау экожүйелеріне, биоалуантүрлілікке және теңіз маңындағы өңірлердің әлеуметтік-экономикалық дамуына әсер етуі мүмкін.
Бұл мәселе тек қоршаған ортаны қорғаумен шектелмейді. Жағалау сызығының өзгеруі инфрақұрылымға, шаруашылық қызметке және табиғи ресурстарды пайдалануға да ықпал етуі ықтимал.
Сондықтан Қазақстан халықаралық ғылыми ынтымақтастықты кеңейтуге мүдделі.
Тараптар Каспий экожүйесін сақтау үшін ғылыми зерттеулерді жандандыру, экологиялық мониторинг жүйесін жетілдіру және ғылыми-техникалық тәжірибе алмасуды нығайту қажеттігін атап өтті.
Әзірге Каспийге қатысты нақты бірлескен жобаның қаржыландыру көлемі немесе іске асыру мерзімі жарияланған жоқ.
Қазақстан Бельгияның экологиялық технологияларына қызығушылық танытты
Екі ел өнеркәсіптің қоршаған ортаға әсерін азайтуға мүмкіндік беретін заманауи технологияларды енгізу мәселесін де қарастырды.
Қазақстан тарапы Бельгияның өнеркәсіпті декарбонизациялау, циркулярлық экономиканы дамыту, қалдықтарды басқару және ресурстарды тиімді пайдалану салаларындағы тәжірибесін зерделеуге қызығушылық білдірді.
Декарбонизация — өндірістік қызмет нәтижесінде бөлінетін парниктік газдар шығарындыларын азайтуға бағытталған шаралар жиынтығы.
Ал циркулярлық экономика өнімдер мен материалдарды мүмкіндігінше ұзақ пайдалануды, қайта өңдеуді және қалдық көлемін азайтуды көздейді.
Мұндай тәсілдер өндірістің экологиялық тиімділігін арттыруға және ресурстарды ұтымды пайдалануға көмектесе алады.
Келіссөзде осы бағыттар бойынша технологиялық және инвестициялық әріптестікті кеңейту мүмкіндіктері талқыланды.
Еуропаның көміртегі талаптары да сөз болды
Кездесудің тағы бір маңызды тақырыбы — Еуропалық одақтың көміртегі шығарындыларын трансшекаралық реттеу тетігі, яғни CBAM.
Бұл механизм Еуропалық одаққа импортталатын белгілі бір тауарлардың өндірісі кезінде бөлінетін көміртегі шығарындыларын есепке алуға бағытталған.
Қазақстан үшін бұл мәселе Еуропа нарығына өнім экспорттайтын өнеркәсіптік кәсіпорындардың болашақтағы бәсекеге қабілеттілігі тұрғысынан маңызды.
Өндірістегі көміртегі ізін есептеу, шығарындылар туралы деректерді растау және төмен көміртекті технологияларды енгізу экспорттық қызметте барған сайын өзекті бола түсуде.
Қазақстан мен Бельгия осы өзгерістер жағдайында технологиялық ынтымақтастықты дамыту және инвестиция тарту мүмкіндіктерін талқылады.
Алайда кездесуде CBAM бойынша қандай да бір жаңа екіжақты келісімге қол қойылғаны туралы мәлімет берілген жоқ.
COP31 конференциясына дайындық қарастырылды
Тараптар халықаралық климаттық күн тәртібіне де тоқталды.
Атап айтқанда, Түркияда өтетін БҰҰ-ның Климаттың өзгеруі туралы негіздемелік конвенциясы Тараптарының 31-конференциясына — COP31 саммитіне дайындық мәселелері талқыланды.
Бұл халықаралық алаңда елдер климаттың өзгеруіне қарсы іс-қимыл, парниктік газдар шығарындыларын қысқарту және климаттық өзгерістерге бейімделу мәселелерін қарастырады.
Қазақстан мен Бельгия өкілдері биоалуантүрлілікті сақтау, экологиялық орнықтылықты қамтамасыз ету және халықаралық ынтымақтастықты күшейтудің маңыздылығын атап өтті.
Климаттық саясаттағы ортақ тәсілдерді талқылау екі елге ғылыми тәжірибе алмасу және технологиялық әріптестік бағыттарын нақтылауға мүмкіндік береді.
Қазақстан мен Бельгия қандай бағыттарда жұмыс істемек?
Кездесу барысында экологиялық ынтымақтастықтың бірнеше негізгі бағыты айқындалды.
Олар қоршаған ортаны қорғау, климаттың өзгеруіне бейімделу, өнеркәсіптің көміртегі шығарындыларын азайту, қалдықтарды басқару, ресурстарды тиімді пайдалану және Каспий теңізінің экожүйесін сақтауды қамтиды.
Сонымен қатар тараптар ғылыми зерттеулер, экологиялық мониторинг және заманауи технологияларды енгізу бағытындағы байланысты нығайтуға мүдделі екенін білдірді.
Келіссөздердің қорытындысы бойынша екі ел экологиялық ынтымақтастықты одан әрі дамытуға, тәжірибе алмасуды кеңейтуге және бірлескен бастамаларды іске асыру мүмкіндіктерін қарастыруға дайын екенін растады.
Нақты жобалар мен олардың іске асырылу шарттары алдағы келіссөздер барысында айқындалуы мүмкін.
Бұған дейін біз Каспий теңізінің 25 жылда 16 мың шаршы шақырымнан астам аумағынан айырылғаны және оны сақтауға бағытталған халықаралық бастамалар туралы жазған едік. Бұл мәселе 9 қазанда Авазада өткен Каспий экология саммитінде де көтерілген болатын.
