831 қазақстандық әлеуметтік төлемдерден ерікті түрде бас тарту сервисін пайдаланған. Бұл көрсеткіш 2026 жылғы қазанда жаңа цифрлық қызмет іске қосылғаннан бастап 19 қарашаға дейінгі кезеңді қамтиды. Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінің мәліметінше, сервис мемлекеттік көмекті оған шынымен мұқтаж азаматтарға басымдықпен бағыттауға арналған, деп хабарлайды DKNews.kz.
Жаңа қызмет eGov Mobile мобильді қосымшасында және eGov.kz электрондық үкімет порталында қолжетімді. Ол әл-ауқат деңгейі жоғары және ауқатты отбасылар санатына жататын әлеуметтік төлем алушыларға бағытталған.
Ең маңыздысы – әлеуметтік төлемдерден бас тарту міндетті емес. Мұндай шешімді әр азамат өз еркімен қабылдайды.
Әлеуметтік төлемдерден не үшін бас тартады?
Жаңа тетіктің негізгі мақсаты – мемлекеттік әлеуметтік қолдауды неғұрлым тиімді әрі атаулы ету. Яғни материалдық жағдайы жақсы азаматтар өздеріне тағайындалған төлемнен бас тарту арқылы әлеуметтік көмекті оған көбірек мұқтаж адамдарға бағыттау қағидатын қолдай алады.
Бұл ретте мемлекет азаматтарды жәрдемақыдан бас тартуға міндеттемейді. Қызмет әлеуметтік төлем алушыларға қосымша таңдау мүмкіндігін береді.
Министрлік жариялаған 831 адам туралы көрсеткіш сервисті пайдаланған азаматтардың санын білдіреді. Олардың қаншасы төлемнен бас тарту рәсімін толық аяқтағаны және осының нәтижесінде қанша қаражат үнемделгені жөнінде бөлек мәлімет келтірілмеген.
eGov арқылы жәрдемақыдан қалай бас тартуға болады?
Қызметті пайдалану үшін халыққа қызмет көрсету орталығына немесе мемлекеттік органға барудың қажеті жоқ. Өтінішті смартфоннан немесе компьютерден үш қадам арқылы жіберуге болады:
- eGov Mobile мобильді қосымшасына немесе eGov.kz порталына кіріп, авторизациядан өту.
- Алынып жатқан жәрдемақылар тізімінен қажетті әлеуметтік төлемді таңдап, «Қол қою және жіберу» батырмасын басу.
- Қабылданған шешімді қайта растау.
Маңызды ерекшелік бар: азамат соңғы растауды жасамай тұрып, өтінішін кері қайтарып ала алады. Демек, шешімді түпкілікті бекіткенге дейін оны өзгерту мүмкіндігі сақталады.
Бас тартқан адам кейін жәрдемақыны қайта ала ала ма?
Иә, азамат әлеуметтік төлемнен ерікті түрде бас тартқаннан кейін оған қайта өтініш беруге құқылы.
Алайда бұл төлем автоматты түрде қалпына келтіріледі дегенді білдірмейді. Қайта жолданған өтініш қолданыстағы заңнамада белгіленген тәртіппен қаралады.
Сондықтан әлеуметтік төлемнен бас тартпас бұрын оның отбасылық бюджетке әсерін және болашақта қайта рәсімдеу қажеттілігі туындауы мүмкін екенін ескерген жөн.
2027 жылдан бастап жәрдемақы тағайындауда не өзгереді?
Қазақстанда әлеуметтік қолдау жүйесіне қатысты тағы бір маңызды өзгеріс дайындалып жатыр. 2027 жылғы 11 қаңтардан бастап әлеуметтік жәрдемақылардың 36 түрінің 12-сін тағайындау кезінде отбасының әл-ауқат деңгейін ескеру пилоттық режимде енгізілмек.
Бұл барлық 36 жәрдемақыға бірдей жаңа талап қойылады деген сөз емес. Әзірге өзгеріс олардың 12 түріне қатысты жоспарланып отыр.
Жаңа тәсіл әлеуметтік қолдауды тағайындау кезінде отбасының материалдық жағдайын ескеруге бағытталған. Ал оның нақты қолданылу тәртібі пилоттық жобаның талаптарына байланысты болады.
Отбасының әл-ауқат деңгейін қалай тексеруге болады?
Азаматтар өз отбасының әл-ауқат деңгейін алдын ала eGov Mobile қосымшасындағы «Әлеуметтік көмек алушыны анықтау калькуляторы» арқылы біле алады.
Бұл құрал отбасының материалдық жағдайына қатысты алдын ала бағалау нәтижесін көрсетеді.
Алайда министрлік маңызды жайтты ескертеді: калькулятордың нәтижесі тек анықтамалық сипатқа ие. Ол жәрдемақы тағайындау немесе төлемді тоқтату туралы ресми шешім болып саналмайды.
Сондықтан калькулятор көрсеткішін әлеуметтік төлем алуға құқық беретін түпкілікті қорытынды ретінде қабылдауға болмайды.
Министрлік алаяқтардан сақ болуға шақырды
Әлеуметтік төлемдерге қатысты жаңа цифрлық қызметтердің пайда болуы азаматтардан жеке деректерінің қауіпсіздігіне ерекше назар аударуды талап етеді.
Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі әлеуметтік төлемдерден ерікті түрде бас тарту сервисін тек ресми платформалар арқылы пайдалануға кеңес береді.
Атап айтқанда, қызмет eGov Mobile мобильді қосымшасында және eGov.kz порталында қолжетімді. Азаматтарға күмәнді сілтемелерге өтпеу ұсынылады.
Әсіресе әлеуметтік төлемдерді рәсімдеуге қатысты хабарламалар алған кезде сайттың немесе қосымшаның ресми екеніне көз жеткізген дұрыс.
Қазақстандықтар үшін бастысы не?
Жаңа сервистің іске қосылуы әлеуметтік төлемдерді басқаруда азаматтарға қосымша мүмкіндік берді. Енді материалдық жағдайы жақсы төлем алушылар мемлекеттік көмектен өз еркімен онлайн бас тарта алады.
Сонымен бірге бұл шешім азаматтың болашақта әлеуметтік қолдауға қайта жүгіну құқығын жоймайды. Ал 2027 жылға жоспарланған пилоттық өзгерістер әлеуметтік көмекті тағайындау кезінде отбасының әл-ауқатын ескеруге бағытталмақ.
Бұған дейін біз Қазақстанда жәрдемақыдан ерікті түрде бас тарту сервисінің іске қосылғаны, оның жұмыс тәртібі және азаматтардың құқықтары туралы жазған едік.