Қазақстан әлемде 16-орынға көтерілді. БҰҰ-ның 2026 жылғы электрондық үкіметті дамыту жөніндегі баяндамасына сәйкес, еліміз екі жыл ішінде сегіз сатыға жоғарылап, алғаш рет әлемнің үздік 20 мемлекетінің қатарына және ең жоғары рейтингтік санатқа енді. Қазақстан Орталық Азияда мұндай нәтижеге қол жеткізген алғашқы мемлекет болды.
2024 жылы Қазақстан БҰҰ-ның Электрондық үкіметті дамыту индексінде (UN EGDI) 24-орында тұрған еді. Жаңа рейтингте елдің көрсеткіші 0,9009-дан 0,9363-ке дейін өсті. Ал әлемдік орташа мән 0,6675 деңгейінде қалыптасты, деп хабарлайды DKNews.kz.
Бұл нәтиже Қазақстанның цифрлық мемлекеттік қызметтерді дамыту, интернет инфрақұрылымын жақсарту және азаматтардың цифрлық дағдыларын арттыру бағытындағы ілгерілеуін көрсетеді.

Қазақстан әлемнің ең дамыған 21 цифрлық мемлекетінің қатарына енді
БҰҰ рейтингіндегі ең жоғары VH санатына электрондық үкімет жүйесі барынша дамыған 21 мемлекет кіреді. 2026 жылы бұл санатқа алғаш рет Қазақстан, Ирландия және Польша қосылды.
Қазақстан енді Оңтүстік Корея, Дания, Сингапур, Ұлыбритания, Эстония және АҚШ сияқты мемлекеттермен бір рейтингтік топта тұр.
Әлемдік рейтингтің алғашқы ондығына Оңтүстік Корея, Дания, Сингапур, Сауд Арабиясы, Біріккен Араб Әмірліктері, Исландия, Ұлыбритания, Эстония, Финляндия және Австралия кірді.
Қазақстан 16-орынға орналасып, бірқатар дамыған мемлекеттен жоғары нәтиже көрсетті:
- Қазақстан – 16-орын, индексі 0,9363.
- Швеция – 17-орын.
- Германия – 18-орын.
- Ирландия – 19-орын.
- Жаңа Зеландия – 20-орын.
- Польша – 21-орын.
Екі жыл ішінде Қазақстан 2024 жылы өзінен жоғары тұрған Швеция, Германия, Ирландия, Жаңа Зеландия, Австрия және Жапониядан озып шықты.
Цифрлық мемлекет құрудың озық үлгілерінің бірі саналатын Эстониямен арадағы айырмашылық та қысқарды. Екі жыл бұрынғы көрсеткішпен салыстырғанда алшақтық шамамен төрт есе азайды.
Орталық Азияда Қазақстан көш бастап тұр
Қазақстан ТМД және Орталық Азия мемлекеттері арасында электрондық үкіметті дамыту бойынша бірінші орнын сақтап қалды.
2026 жылғы рейтингте өңірдегі бірқатар елдің көрсеткіші мынадай:
- Қазақстан – 16-орын.
- Өзбекстан – 32-орын.
- Әзербайжан – 38-орын.
- Ресей – 50-орын.
БҰҰ баяндамасында Орталық Азия цифрлық мемлекеттік басқару саласында елеулі ілгерілеу көрсеткен өңірлердің бірі ретінде аталды.
Қазақстанның ең жоғары рейтингтік санатқа енуі өңірдің халықаралық цифрлық басқару көрсеткіштеріндегі орнын да нығайтты.
Интернет пен мобильді байланыс бойынша 28 сатыға жоғарылады
Қазақстанның рейтингтегі өсіміне әсер еткен негізгі бағыттардың бірі – телекоммуникациялық инфрақұрылым.
Мобильді байланыс пен интернеттің қолжетімділігі бойынша еліміз әлемдік рейтингте 41-орыннан 13-орынға көтерілді. Бұл екі жылда 28 сатыға жоғарылау деген сөз.
БҰҰ бағалауында Қазақстан телекоммуникациялық инфрақұрылым деңгейі бойынша Эстониямен теңесті.
Азаматтардың цифрлық сауаттылығы да жақсарған. Ұсынылған деректер бойынша, бұл көрсеткіш шамамен 1,5 есе өсті. Ал білім мен дағдылар деңгейі бойынша Қазақстан 42-орыннан шамамен 28-орынға көтерілді.
Мұндай өзгерістер электрондық мемлекеттік қызметтердің дамуы тек жаңа платформаларға емес, халықтың оларды пайдалану мүмкіндігіне де байланысты екенін көрсетеді.
eGov арқылы он айда 51 миллионнан астам қызмет көрсетілді
Қазақстанда мемлекеттік қызметтердің 90 пайыздан астамы онлайн қолжетімді.
eGov.kz порталында 16,4 миллионнан астам пайдаланушы тіркелген. Ал 2026 жылдың қаңтар–қазан айларында электрондық үкімет арқылы 51 миллионнан астам мемлекеттік қызмет көрсетілді.
Олардың үштен екісіне жуығын азаматтар смартфон арқылы алған.
Бұл көрсеткіштер мемлекеттік қызметтерді мобильді форматта пайдалану күнделікті тәжірибеге айналып келе жатқанын көрсетеді.
БҰҰ баяндамасында Қазақстанның eGov.kz және eGov Mobile экожүйесі өзара біріктірілген цифрлық мемлекеттік қызметтердің үлгісі ретінде атап өтілді.
Жаңа eGov платформасы қалай жұмыс істейді?
Қазақстан электрондық үкіметтің келесі буынын қалыптастыруға кірісті. 2026 жылы жаңа eGov платформасы құрылып, мемлекеттік қызметтерді көрсету тәсілін жаңарту жұмысы жүргізілді.
Негізгі өзгеріс – азаматтан құжат жинауды талап ететін жүйеден мемлекеттік деректерді өзара пайдаланатын модельге көшу.
Мемлекеттік ақпараттық жүйелердің интеграциясы нәтижесінде қажетті мәліметтерді әр мекемеден қайта сұрату қажеттілігі азаюы тиіс.
Жаңа тәсіл бірнеше бағытты қамтиды:
- Мемлекеттік деректер базаларын өзара біріктіру.
- Анықтамалар мен құжаттарды қайта ұсыну қажеттілігін қысқарту.
- Мемлекеттік қызметтердің басым бөлігін толық цифрлық форматқа көшіру.
- Жасанды интеллект көмегімен жұмыс істейтін өзіне-өзі қызмет көрсету аймақтарын дамыту.
- Кәсіпкерлерге арналған eGov Business платформасының мүмкіндіктерін кеңейту.
Сонымен қатар халыққа қызмет көрсету орталықтарында жасанды интеллект технологиялары қолданылатын AI-ХҚКО форматындағы өзіне-өзі қызмет көрсету аймақтары ашылып жатыр.
Бұл шешімдер онлайн қызметтерді өз бетінше пайдалануға қиналатын азаматтарға да цифрлық сервистерді қолжетімді етуге бағытталған.
Жасанды интеллект мемлекеттік басқаруды қалай өзгертеді?
Қазақстан цифрландырудың келесі кезеңінде жасанды интеллектіні мемлекеттік басқару жүйесіне енгізуге басымдық беріп отыр.
Мемлекет басшысы елді үш жыл ішінде толыққанды цифрлық мемлекетке айналдыру міндетін қойған. Ал 2026 жыл Цифрландыру және жасанды интеллект жылы болып жарияланды.
Осы бағытта елімізде жаңа құқықтық және технологиялық инфрақұрылым қалыптастырылуда.
Атап айтқанда, азаматтардың цифрлық құқықтарын реттейтін Цифрлық кодекс қабылданды. «Жасанды интеллект туралы» заң күшіне енді.
Сонымен бірге alem.ai халықаралық жасанды интеллект орталығы ашылды. Ол білім беру, ғылыми зерттеулер, технологиялық стартаптар және қолданбалы жасанды интеллект жобаларын дамытуға арналған.
Қазақстандық суперкомпьютер де TOP500 халықаралық рейтингі бойынша әлемдегі ең қуатты жүз есептеу жүйесінің қатарына енді.
Бұл инфрақұрылым жасанды интеллект модельдерін әзірлеуге, күрделі есептеулер жүргізуге және мемлекеттік әрі коммерциялық цифрлық шешімдерді дамытуға мүмкіндік береді.
Жаслан Мәдиев: рейтинг түпкі мақсат болған емес
Қазақстан Республикасы Премьер-министрінің орынбасары – Жасанды интеллект және цифрлық даму министрі Жаслан Мәдиев халықаралық рейтингтегі ілгерілеуді жүйелі мемлекеттік саясаттың нәтижесі деп бағалады.
«Рейтинг біз үшін ешқашан түпкі мақсат болған емес, ол ауқымды әрі жүйелі жұмыстың нәтижесіне айналды. Мемлекет басшысы Қазақстанды үш жыл ішінде толыққанды цифрлық елге айналдыру жөнінде нақты міндет қойды. Нәтижеге жекелеген жобалар емес, жүйелі жұмыс арқылы қол жеткізілді. Өйткені БҰҰ жекелеген сайттарды емес, мемлекеттің тұтас қалай жұмыс істейтінін бағалайды. Жасанды интеллектке басымдық беру өз тиімділігін көрсетті: ол бюрократиялық процестерді өз мойнына алып, адамдарға стратегиялық және шығармашылық міндеттерге уақыт бөлуге мүмкіндік береді. БҰҰ баяндамасында Орталық Азияның Қазақстанның арқасында алғаш рет көшбасшылар тобына енгені атап өтілді. Алдымызда тұрған келесі міндет – азамат өзі сұраныс білдірмей тұрып-ақ қажетті қызметтерді ұсынатын мемлекет қалыптастыру», – деп атап өтті ҚР Премьер-министрінің орынбасары – Жасанды интеллект және цифрлық даму министрі Жаслан Мәдиев.
Министрдің айтуынша, келесі кезеңдегі міндет – азаматтың өтінішін күтпей, оның өмірлік жағдайына байланысты қажетті мемлекеттік қызметтерді алдын ала ұсына алатын жүйе құру.
Мұндай модель проактивті мемлекеттік қызмет көрсету деп аталады. Оның мәні – азаматтың құқығы немесе қажеттілігі туралы ақпарат мемлекеттік жүйелерде болған жағдайда, тиісті қызметті автоматты түрде ұсыну.
БҰҰ электрондық үкімет рейтингін қалай есептейді?
UN E-Government Survey – БҰҰ-ның Экономикалық және әлеуметтік мәселелер жөніндегі департаменті екі жыл сайын жариялайтын халықаралық зерттеу.
Ол БҰҰ-ға мүше 193 мемлекеттің электрондық үкімет жүйесін бағалайды.
EGDI индексі үш негізгі құрамдастан тұрады:
- Онлайн қызметтер индексі – мемлекеттік цифрлық сервистердің қолжетімділігі мен даму деңгейі.
- Телекоммуникациялық инфрақұрылым индексі – интернет пен байланыс инфрақұрылымының дамуы.
- Адами капитал индексі – білім беру және халықтың білім деңгейіне қатысты көрсеткіштер.
Елдер электрондық үкіметтің даму деңгейіне қарай төрт негізгі топқа және 16 рейтингтік санатқа бөлінеді.
Қазақстан алғаш рет ең жоғары VH санатына енді. Бұл топқа 2026 жылы 21 мемлекет кірді.
Алайда халықаралық рейтингтегі жоғары орын әрбір мемлекеттік қызметтің мінсіз жұмыс істейтінін немесе барлық өңірде интернет сапасы бірдей екенін білдірмейді. Азаматтардың нақты тәжірибесі, қызметтердің қолжетімділігі және дербес деректердің қорғалуы цифрлық дамудың маңызды өлшемдері болып қала береді.
Қазақстан үшін келесі міндет қандай?
Қазақстанның 24-орыннан 16-орынға көтерілуі электрондық үкіметті дамытудың бірнеше бағыты бойынша ілгерілеу болғанын көрсетеді.
Елдің EGDI индексі 0,9363 деңгейіне жетті, интернет пен мобильді байланыс инфрақұрылымы бойынша көрсеткіштер жақсарды, ал мемлекеттік қызметтердің 90 пайыздан астамы онлайн қолжетімді болды.
Ендігі басты міндет – осы технологиялық мүмкіндіктерді азаматтардың күнделікті өміріндегі нақты өзгерістерге айналдыру. Мемлекеттік қызметтерді жылдамдату, артық құжат айналымын қысқарту, деректер қауіпсіздігін қамтамасыз ету және жасанды интеллектіні жауапкершілікпен пайдалану осы жұмыстың негізгі бағыттары болмақ.
Бұған дейін біз Қазақстанның цифрлық даму саласындағы нәтижелері, электрондық үкіметтің әлемдік үздік 25 ел қатарына енуі және жасанды интеллект жобаларының дамуы туралы жазған едік.