Қазақстан мен Израиль жеті меморандуммен алмасты. Тель-Авивте өткен «New Economy. New Opportunities» бизнес-форумында медицина, жасанды интеллект, киберқауіпсіздік, су ресурстары және сауда салаларындағы ынтымақтастық мәселелері талқыланды. Форум Қазақстанның Жасанды интеллект және цифрлық даму министрлігі қатысқан екіжақты экономикалық диалогтың бір бөлігі болды, деп хабарлайды DKNews.kz.
Іс-шараға Израильдің 100-ден астам компаниясының, мемлекеттік органдары мен салалық ұйымдарының өкілдері қатысты. Қазақстан тарапынан бизнес, мемлекеттік құрылымдар және даму институттары ұсынылды.
Қазақстан делегациясын Премьер-Министрдің орынбасары – жасанды интеллект және цифрлық даму министрі Жаслан Мәдиев басқарды. Келіссөздердің негізгі бағыты технологиялық ынтымақтастықты нақты инвестициялық жобаларға айналдыру болды.
Қазақстан Израильге қандай инвестициялық жобаларды ұсынды?
Форумда энергетика, су шаруашылығы, ауыл шаруашылығы, денсаулық сақтау және цифрлық технологиялар салаларындағы бірлескен жобалардың мүмкіндіктері қаралды.
Израиль тарапынан іс-шараға Зеэв Элькин, Израиль Сыртқы істер министрлігі бас директорының орынбасары Яэль Равия-Цадок, Израиль экспорт институтының бас директоры Нили Шалев, Израиль инновациялар басқармасының вице-президенті Шломи Кофман және Израиль Өнеркәсіпшілер қауымдастығының президенті Авраам Новогроцки қатысты.
Қазақстандық делегация елдегі инвестициялық мүмкіндіктерді таныстырып, шетелдік компанияларды энергетика, маңызды минералдарды өңдеу, көлік және цифрлық инфрақұрылым жобаларына қатысуға шақырды.
Сонымен қатар инвесторларға Қазақстанда бизнес жүргізу және мемлекеттік қолдау тетіктері туралы ақпарат берілді.
Қазақстанның IT-қызметтер экспорты $1,1 млрд-тан асты
Форумдағы маңызды тақырыптардың бірі Қазақстанның цифрлық экономикасын дамыту болды.
Жаслан Мәдиев Президент тапсырмасы бойынша экономиканы әртараптандыру және цифрлық трансформациялау бағытында жүргізіліп жатқан жұмыстарды таныстырды.
Министр технологияларды енгізу кәсіпорындардың өнімділігін арттырып, экономиканың нақты салаларындағы мәселелерді шешуге қызмет етуі қажеттігін атап өтті.
«Біздің мақсатымыз – жасанды интеллект саласындағы қызметтерді экспорттау және сонымен қатар отандық бизнеске әлемдік нарықтарда бәсекеге қабілетті болуға мүмкіндік беретін құралдарды ұсыну», – деді Жаслан Мәдиев.
Форумда келтірілген мәлімет бойынша, 2025 жылы Қазақстанның IT-қызметтер экспорты 1,1 миллиард доллардан асты.
Ал Astana Hub технологиялық экожүйесі 2,5 мыңнан астам компанияны біріктіреді.
Бұл көрсеткіштер Қазақстанның цифрлық қызметтерді халықаралық нарықтарға шығару бағытын дамытуға негіз болып отыр.
Data Center Valley: есептеу қуатын 1 ГВт-қа жеткізу жоспары
Қазақстан делегациясы шетелдік серіктестерге есептеу инфрақұрылымын дамыту жоспарларын да таныстырды.
Соның бірі – Data Center Valley жобасы. Оның аясында есептеу инфрақұрылымының қуатын кезең-кезеңімен 1 ГВт-қа дейін арттыру көзделген.
Бұл бастама жасанды интеллект жүйелеріне қажетті есептеу ресурстарын дамытуға бағытталған.
Сонымен бірге Қазақстан мамандар даярлау, жасанды интеллект негізіндегі қолданбалы шешімдерді енгізу және технологиялық компанияларды қолдау жұмыстарын жалғастыруда.
Алайда 1 ГВт – жобаның жоспарланған көрсеткіші. Қуаттардың толық іске қосылғаны туралы мәлімет берілген жоқ.
Қазақстанда медициналық кластер құрылуы мүмкін
Форум қорытындысында Shoval Vantage Group пен KAZAKH INVEST арасында меморандум алмасу рәсімі өтті.
Құжат Қазақстанда медициналық кластерлік орталық құру мүмкіндігін қарастыруға бағытталған.
Мұндай бастама денсаулық сақтау саласындағы инвестициялық және технологиялық ынтымақтастықты дамытуға негіз бола алады.
Дегенмен медициналық орталықтың орналасатын жері, инвестиция көлемі, құрылыстың басталу мерзімі және болашақ қызметтері туралы нақты ақпарат жарияланған жоқ.
Сондықтан әзірге сөз дайын нысан немесе құрылысы басталған жоба туралы емес, тараптардың ынтымақтастықты пысықтау жөніндегі құжаты туралы болып отыр.
Жасанды интеллект пен цифрлық активтер бойынша келісім
Қазақстанның Жасанды интеллект және цифрлық даму министрлігі Terra-A Gaia AG компаниясымен ынтымақтастық туралы меморандум алмасты.
Құжат бірнеше технологиялық бағытты қамтиды: цифрлық активтер, жасанды интеллектіні басқару үдерістерінде қолдану, цифрлық инфрақұрылым және құзыреттер орталығын құру.
Бұл бағыттар мемлекеттік басқару мен бизнестегі цифрлық шешімдерді дамытуға қатысты.
Алайда меморандум аясындағы нақты жобалардың құны, жүзеге асырылу мерзімі және қаржыландыру шарттары әзірге нақтыланбаған.
Киберқауіпсіздік саласында да ынтымақтастық дамымақ
Форумда Кибершабуылдарды талдау және тергеу орталығы мен CYBERPRO AI арасында ақпараттық қауіпсіздік саласындағы ынтымақтастық туралы меморандум алмасылды.
Бұл бағыт цифрлық инфрақұрылымның қауіпсіздігін қамтамасыз ету және киберқауіптерге қарсы іс-қимыл мәселелерімен байланысты.
Қазақстан үшін цифрлық қызметтер мен жасанды интеллект жүйелерін дамыту барысында ақпараттық қауіпсіздік мәселесінің маңызы артып келеді.
Құжат бойынша нақты техникалық шешімдер мен бірлескен іс-шаралардың мерзімі туралы қосымша мәлімет жарияланған жоқ.
Израиль технологиясымен ауадан ауыз су алу мүмкіндігі қаралады
Форумдағы назар аударарлық бастамалардың бірі – атмосфералық ауадан ауыз су алу технологиясын Қазақстанда қолдану мүмкіндігі.
«Самұрық-Қазына Инвест» пен Watergen компаниясы осы технологияны Қазақстанда жергіліктендіру мүмкіндіктерін зерделеу жөнінде меморандум алмасты.
Watergen технологиясы ауа құрамындағы ылғалды жинап, оны ауыз суға айналдыру қағидатына негізделген.
Мұндай шешімдерді қолдану мүмкіндігі климаттық жағдайларға, ауа ылғалдылығына, энергия шығынына және алынатын судың өзіндік құнына байланысты бағалануы тиіс.
Қазіргі кезеңде тараптар технологияны Қазақстанда жергіліктендіру мүмкіндігін зерттеуді көздеп отыр. Өндіріс орнының құрылысы немесе технологияның жаппай енгізілуі туралы шешім жарияланған жоқ.
Абай облысы Израиль компанияларымен екі бағытта жұмыс істемек
Өңірлік ынтымақтастық мәселелері де форумның күн тәртібінен орын алды.
Абай облысының әкімдігі Mekorot Development & Enterprises компаниясымен су шаруашылығы мәселелері бойынша меморандум алмасты.
Бұл бағыт су ресурстарын басқару және су инфрақұрылымын дамыту саласындағы ықтимал ынтымақтастықты қамтиды.
Сонымен қатар облыс әкімдігі Auxbridge компаниясымен цифрлық трансформация және цифрлық технологияларды қолдану жөніндегі меморандум алмасты.
Екі құжат та өңірлік деңгейде халықаралық технологиялық әріптестікті дамытуға бағытталған. Олардың нақты нәтижесі кейінгі келіссөздер мен жобаларды іске асыру тетіктеріне байланысты болады.
QazTrade Израиль нарығындағы жұмысын кеңейтуді көздейді
QazTrade пен Израильдің Экспорт және халықаралық ынтымақтастық институты арасында да меморандум алмасылды.
Құжат QazTrade-тің Израильдегі қызметін ілгерілетуге және екі ел кәсіпкерлерінің іскерлік байланыстарын дамытуға бағытталған.
Бұл ынтымақтастық қазақстандық экспорттаушылардың Израиль нарығындағы мүмкіндіктерін зерделеуге және компаниялар арасындағы байланыстарды кеңейтуге жағдай жасай алады.
Форумда саудамен қатар ауыл шаруашылығы өнімдерін өңдеу, суару тиімділігін арттыру және өнеркәсіпке цифрлық технологияларды енгізу мәселелері де қаралды.
Жеті меморандум қандай салаларды қамтыды?
Тель-Авивтегі форум аясында барлығы жеті меморандуммен алмасу рәсімі өтті:
- Shoval Vantage Group және KAZAKH INVEST – Қазақстанда медициналық кластерлік орталық құру мүмкіндігі.
- Жасанды интеллект және цифрлық даму министрлігі және Terra-A Gaia AG – цифрлық активтер, жасанды интеллект, инфрақұрылым және құзыреттер орталығы.
- Кибершабуылдарды талдау және тергеу орталығы және CYBERPRO AI – ақпараттық қауіпсіздік.
- QazTrade және Израильдің Экспорт және халықаралық ынтымақтастық институты – сауда байланыстарын дамыту.
- «Самұрық-Қазына Инвест» және Watergen – атмосфералық ауадан ауыз су алу технологиясын жергіліктендіру мүмкіндігі.
- Абай облысының әкімдігі және Mekorot Development & Enterprises – су шаруашылығы.
- Абай облысының әкімдігі және Auxbridge – цифрлық трансформация.
Меморандумдар тараптардың ынтымақтастық бағыттарын айқындайды. Алайда оларды барлық жоба бойынша инвестиция тартылғанын немесе құрылыс пен өндіріс жұмыстары басталғанын растайтын келісімшарттармен теңестіруге болмайды.
Alatau City, ғарыш технологиялары және ақылды қалалар
Форумның іскерлік бағдарламасында Қазақстанның болашақ технологиялық жобалары да таныстырылды.
Олардың қатарында нақты секторда жасанды интеллектіні қолдану, стартаптар экожүйесін дамыту, электрондық үкімет, ғарыш технологиялары және ақылды қалалар бар.
Alatau City жобасы да инвесторларға ұсынылған бастамалардың бірі болды.
Қазақстан тарапынан KAZAKH INVEST, «Самұрық-Қазына», «Қазақтелеком», Astana Hub, «Ұлттық ақпараттық технологиялар», «Қазақстан Ғарыш Сапары», Q.AI, Астана халықаралық қаржы орталығы және Alem Capital өкілдері таныстырылым жасады.
Бұл ұйымдардың қатысуы форумда цифрлық экономикадан бастап өндіріс пен инфрақұрылымға дейінгі кең ауқымды инвестициялық мүмкіндіктер қаралғанын көрсетеді.
Қазақстан мен Израиль ынтымақтастығының келесі кезеңі қандай?
Қазақстан тарапы екі ел компаниялары арасындағы байланыстарды одан әрі дамытуға дайын екенін білдірді.
Форумда талқыланған ұсыныстарды Қазақстан-Израиль үкіметаралық комиссиясының қолданыстағы тетіктері арқылы пысықтау көзделіп отыр.
Ендігі маңызды мәселе – жеті меморандум аясындағы бастамалардың нақты жобаларға айналуы. Ол үшін тараптарға техникалық шешімдерді, қаржыландыру шарттарын, іске асыру мерзімдерін және экономикалық тиімділікті келісу қажет болады.
Қазақстан үшін бұл ынтымақтастық су ресурстарын басқару, денсаулық сақтау, өнеркәсіп және цифрлық экономика салаларында жаңа технологияларды қолдану мүмкіндігін кеңейтуге бағытталған.
Бұған дейін біз Қазақстан мен Израильдің технологиялар, инвестициялар, агроөнеркәсіп және су ресурстарын басқару салаларындағы ынтымақтастықты кеңейту жөніндегі келіссөздері туралы жазған едік. Тель-Авивтегі жаңа форум сол экономикалық диалогтың жалғасы болды.
