Астанада әлеуметтік баспаналарды иемденбек болған. Көпбалалы отбасыларға, жетім балалар мен мүгедектігі бар азаматтарға арналған пәтерлерді жалған үлескерлер арқылы рәсімдеп, кейін сатуды жоспарлаған. Істің ортасында бұған дейін миллиардтаған теңгені жымқырғаны үшін сотталған тұрғын үй кооперативінің бұрынғы басшысы тұр, деп хабарлайды DKNews.kz.
Қаржылық мониторинг агенттігі (ҚМА) Бас прокуратураның үйлестіруімен қылмыстық істі тергеуді аяқтады. Ведомство мәліметінше, жалпы құны 4,4 млрд теңгеден асатын 170 жылжымайтын мүлік нысанын заңсыз иемдену әрекетінің жолы кесілген. Іс бойынша 19 адам күдікті деп танылды. Тергеу барысында полиция қызметкерлерінің де қатысы бары анықталған.
Көпбалалы отбасылар мен жетім балаларға арналған пәтерлерге көз тіккен
Бұл оқиғаның тарихы бірнеше жыл бұрын басталған.
2016 жылы «Төленді» тұрғын үй-құрылыс кооперативінің басшысы А. Байжуманов 1,5 мың үлескердің 10 млрд теңгесін жымқырғаны үшін сегіз жылға бас бостандығынан айырылған.
Кейін Астана қаласы әкімдігінің қатысуымен тұрғын үйлердің құрылысы аяқталды. Пәтерлердің бір бөлігі көпбалалы отбасыларға, жетім балаларға, мүгедектігі бар азаматтарға және басқа да әлеуметтік осал топтарға берілуі тиіс еді.
Алайда ҚМА мәліметінше, жазасын өтеп шыққан Байжуманов сыбайластарымен бірге осы жылжымайтын мүлікті иемденудің жаңа схемасын әзірлеген.
Бұл жолы күдіктілердің назарына құрылысы аяқталған дайын пәтерлер іліккен. Олардың арасында мемлекет қолдауына мұқтаж азаматтарға арналған баспаналар да болған.
80-нен астам жалған үлескер арқылы 170 пәтерді рәсімдемек болған
Тергеу нұсқасына сәйкес, күдіктілер үлестік жарна туралы келісімшарттарды өткен күнмен рәсімдеген.
Құжаттарға құрылысқа ақша салмаған, пәтер сатып алмаған адамдардың аты-жөні енгізілген.
Кейін осы азаматтардың атынан құқық қорғау органдарына алаяқтық жасалды деген мазмұнда арыздар түсірілген.
Арыздар негізінде қылмыстық істер қозғалып, жалған үлескерлер жәбірленуші мәртебесін алған.
Күдіктілер сот шешімдерін пайдаланып, пәтерлерді өз аттарына рәсімдеуді көздеген. Одан кейін жылжымайтын мүлікті үшінші тұлғаларға сатып, түскен қаражатты өзара бөліспек болған.
ҚМА дерегінше, схемаға 80-нен астам жалған үлескер тартылған. Олардың атына 170 жылжымайтын мүлік нысанын тіркеу жоспарланған.
Агенттік заңсыз иемдену әрекетінің жолы кесілген пәтерлердің жалпы құнын 4,4 млрд теңгеден астам деп бағалап отыр.
Жалған келісімшарттарды сатқан: азаматтар 400 млн теңгеден астам шығынға ұшыраған
Тергеу барысында схеманың тағы бір қыры анықталды.
Күдіктілер жалған келісімшарттарды пәтерлерді рәсімдеу үшін ғана пайдаланбаған. Мұндай құжаттар азаматтарға ақшаға да сатылған.
ҚМА мәліметінше, осы әрекеттерден келтірілген шығын 400 млн теңгеден асқан.
Тергеу нұсқасы бойынша, қылмыстық схемаға қатысушылардың міндеттері алдын ала бөлінген.
Бірі жалған үлескер ретінде тіркелетін адамдарды іздеген. Екіншілері келісімшарттарды рәсімдеп, сатумен айналысқан. Ал тағы бір топ қылмыстық істердің жүргізілуін сүйемелдеген.
Бұл істе екі бөлек қаржылық көрсеткіш бар.
4,4 млрд теңгеден астам қаражат – заңсыз иемденудің алдын алу нәтижесінде сақталып қалған жылжымайтын мүліктің құны.
Ал 400 млн теңгеден астам сома – жалған келісімшарттарды сатып алған азаматтарға келтірілген нақты шығын.
Полиция қызметкерлерінің де қатысы анықталған
Қылмыстық істегі назар аударарлық жайттардың бірі – құқық қорғау органдары қызметкерлерінің қатысы.
Қаржылық мониторинг агенттігі тергеу барысында полиция қызметкерлерінің осы схемаға қатысы анықталғанын хабарлады.
Лауазымдық өкілеттіктерді теріс пайдалану және дәлелдемелерді бұрмалау фактілері бойынша жеке тергеулер тіркелген.
Алайда олардың аты-жөні, қызметі және нақты қандай әрекеттер жасағаны әзірге жарияланған жоқ.
Тергеу нұсқасына сәйкес, күдіктілер қылмыстық істер мен сот шешімдерін пәтерлерді заңсыз рәсімдеу құралы ретінде пайдалануды жоспарлаған.
Сондықтан полиция қызметкерлерінің ықтимал қатысы осы схеманың маңызды бөліктерінің бірі ретінде қарастырылып отыр.
Дегенмен нақты тұлғалардың кінәсі тек заңды күшіне енген сот үкімімен анықталады.
19 күдікті, тоғыз адам қамауда: 250 млн теңгенің мүлкі бұғатталды
ҚМА мәліметінше, тергеу қорытындысында 19 адам күдікті деп танылған.
Олардың тоғызына қатысты қамауда ұстау түріндегі бұлтартпау шарасы таңдалған.
Сондай-ақ күдіктілердің жалпы құны 250 млн теңгеден асатын мүлкіне тыйым салынды.
Қазір сотқа дейінгі тергеу аяқталып, тараптар қылмыстық іс материалдарымен танысуға кіріскен.
Бұл іс бойынша түпкілікті сот шешімі әлі шыққан жоқ.
Агенттік қалған мәліметтерді Қазақстан Республикасы Қылмыстық-процестік кодексінің 201-бабына сәйкес жариялауға болмайтынын ескертті.
«Төленді» кооперативіне қатысты жағдай бұған дейін де құқық қорғау органдарының назарында болған. Атап айтқанда, әлеуметтік осал топтарға арналған пәтерлерді заңсыз иемдену әрекеті жөнінде ақпарат жарияланған еді.
Енді аяқталған тергеу материалдарында 170 жылжымайтын мүлік нысаны, 19 күдікті және 4,4 млрд теңгеден астам мүлік туралы айтылып отыр. Ал жалған келісімшарттарға ақша төлеген азаматтардың 400 млн теңгеден астам шығыны бөлек есептелген.
