Теміртауда 15 еңбек адамы мемлекеттік награда алды. 2026 жылғы 2 қарашада Президент Қасым-Жомарт Тоқаев Qarmet компаниясының жұмысшыларымен және кәсіподақ мүшелерімен кездесіп, кәсіпорынның дамуы, еңбек қауіпсіздігі, ел экономикасы және алдағы ауқымды құрылыс бағдарламасы туралы айтты, деп хабарлайды DKNews.kz.
Бұл жөнінде Ақорданың ресми сайтында хабарланды.
Мемлекет басшысы Qarmet компаниясының күрделі кезеңнен шығып, табысты кәсіпорынға айналғанын атап өтті. Оның айтуынша, компания 2025 жылы 1,1 триллион теңге түсіммен таза пайдаға шыққан. Енді 2028 жылға дейін өндірісті жаңғыртуға 3,5 миллиард доллар инвестиция салу көзделген.
Тоқаев Қарағанды облысының экономикасы туралы не айтты?
Президент Қарағанды облысын Қазақстанның негізгі өнеркәсіптік өңірлерінің бірі ретінде атап, аймақта шикізаттық емес өнім экспортының өскеніне назар аударды.
Оның сөзінше, ауыр өнеркәсіп саласында жалпы құны 4,2 триллион теңге болатын өнім өндірілген. Мемлекет басшысы бұл көрсеткішті өңір экономикасының маңызды жетістігі деп бағалады.
– Кеншілер мекенін нағыз еңбек адамдарының киелі бесігі десек, артық болмайды. Қазір облыс экономикасы қарқынды дамып келе жатыр. Бұл, әрине, қуанышты жағдай. Әсіресе, аймақтағы шикізаттық емес өнім экспорты едәуір өскенін атап өту керек. Ауыр өнеркәсіп саласында жалпы құны 4,2 триллион теңге болатын өнім өндірілді. Бұл – шын мәнінде, зор жетістік. Еліміз бойынша да оң үрдіс жалғасуда. Осы жылдың соңына дейін Қазақстанның жалпы ішкі өнімінің көлемі 398 миллиард долларға жетіп қалады. Бұл – Орталық Азиядағы ең жоғары көрсеткіш. Ал өңдеу өнеркәсібінің ел экономикасындағы үлесі 14 пайыздан асты. Мұның бәрі Қазақстан халқының табанды еңбегінің, ауқымды жұмысының жемісі екені сөзсіз. Осы орайда, әсіресе, облыстың өсіп-өркендеуіне Qarmet зауыты мол үлес қосып отырғанын атап өткім келеді. Қарағанды металлургия зауыты отандық металлургияның қара шаңырағы, тұтас аймақтың экономикалық тірегі саналады. Бұл ірі кәсіпорын еліміздің индустриялық әлеуетін арттыру ісінде ерекше рөл атқарады, – деді Қасым-Жомарт Тоқаев.
Осылайша, Президент 2026 жылдың соңына қарай Қазақстанның жалпы ішкі өнімі 398 миллиард долларға жетуі мүмкін екенін мәлімдеді. Бұл – жыл қорытындысына қатысты болжамды көрсеткіш.
Qarmet 1,1 триллион теңге түсіммен таза пайдаға шықты
Мемлекет басшысы Qarmet компаниясының бұрынғы қаржылық жағдайы күрделі болғанын еске салды. Оның айтуынша, шығыстарды оңтайландыру және инвестиция тарту кәсіпорынға қиын кезеңді еңсеруге мүмкіндік берген.
– Қабылданған батыл шешімдер жағдайды өзгертіп, осы бірегей комбинаттың дамуына тың серпін берді. Шығыстарды оңтайландыру және инвестиция тарту арқылы компания миллиардтаған шығыннан арылып, қиын кезеңді еңсерді. Осының нәтижесінде былтыр Qarmet 1,1 триллион теңге түсіммен таза пайдаға шықты. Кәсіпорында ауқымды жаңғырту бағдарламасы қолға алынды. Оны іске асыруға 2028 жылға дейін 3,5 миллиард доллар қаржы жұмсалады. Өндіріске озық технологиялар мен цифрлық шешімдер енгізуге айрықша мән берілуде. Жұмысты ұйымдастыру және еңбек қауіпсіздігі мәселесі ерекше бақылауға алынды, – деді Мемлекет басшысы.
Бұл ретте 1,1 триллион теңге – компанияның 2025 жылғы түсімі. Таза пайданың нақты сомасы Президенттің келтірілген сөзінде көрсетілмеген.
Жаңғырту бағдарламасы өндірістік жабдықтарды жаңартуды, цифрлық технологияларды енгізуді және еңбек қауіпсіздігін күшейтуді қамтиды.
Теміртауда трамвай қозғалысы қалпына келтірілді
Президент Qarmet компаниясының әлеуметтік жобаларына да тоқталды. Ол кәсіпорын қаражаты есебінен Теміртауда трамвай қозғалысының қалпына келтірілгенін атап өтті.
Қасым-Жомарт Тоқаев жұмыс сапары барысында жаңартылған трамваймен жүріп, көлік инфрақұрылымының жағдайын жеке бағалаған.
– Мәселен, кәсіпорын өз есебінен Теміртаудағы трамвай қозғалысын толық қалпына келтірді. Мен әлгінде ғана трамваймен жүріп көріп, аталған бастаманы құптадым. Теміртау тұрғындарына тамаша тарту болды деп ойлаймын. Компания жас мамандарды оқытуға және жұмыспен қамтуға арналған «Болашаққа жол» әлеуметтік бағдарламасын қолға алды. Бірінші кезеңде еліміздің әр аймағынан 500-ге жуық адам қамтылады. Білікті мамандарға, әсіресе, жұмысшы мамандық иелеріне сұраныс артып келеді. Бағдарлама, ең алдымен, осы үдеден шығады. Бұл бастамаға басқа да ірі кәсіпорындар қосылады деп үміттенемін, – деді Президент.
«Болашаққа жол» бағдарламасы жас мамандарды даярлауға және жұмысқа орналастыруға бағытталған. Алғашқы кезеңде оған Қазақстанның әр өңірінен 500-ге жуық адамды қатыстыру жоспарланып отыр.
«Халықтық құрылысқа» 6,5 триллион теңге бөлінбек
Кездесудегі маңызды тақырыптардың бірі – 2027 жылға жоспарланған «Халықтық құрылыс» бағдарламасы.
Президент келесі жылды «Жалпыхалықтық ауқымды құрылыс жылы» деп жариялағанын еске салды. Оның айтуынша, елдегі азаматтық инфрақұрылымды жаңартуға шамамен 6,5 триллион теңге бағытталады.
– Келесі жылды «Жалпыхалықтық ауқымды құрылыс жылы» деп жарияладым. Осы орасан жұмысқа «Халықтық құрылыс» деген атау берілді. Жолдауда атап өткенімдей, аталған ғаламат жобаға шамамен 6,5 триллион теңге бөлінеді. Бұл – орынды шешім. Өйткені «Халықтық құрылыс» аясында ел-жұртымыз барынша мұқтаж боп отырған жобалар іске асырылады. Ең маңыздысы, «Халықтық құрылыс» тұтас елді, барлық қала мен ауданды қамтиды. Шын мәнінде, біз баянды болашақтың сенімді іргетасын қалап жатырмыз. Өйткені жаңа әрі жөнделген жолдарды, әуежайларды, вокзалдарды, электр станцияларын, ауруханаларды, емханаларды, мектептерді, ерекше балаларды оңалту орталықтарын, балалар мен жасөспірімдерге арналған шығармашылық үйлерін, спорт нысандарын, бір сөзбен айтқанда, барлық азаматтық инфрақұрылымды бірнеше буын пайдаланып, игілігін көреді. Жалпы, «Халықтық құрылыстың» бүкіл мән-мағынасын «Құрылыс және тағы да құрылыс» деген бір ауыз сөзбен түсіндіруге болады. Түптеп келгенде, бүгінгі және келешек ұрпаққа бағдарламалар мен тұжырымдарды емес (бірақ, бұл да өте маңызды), біз оларға материалдық құндылықтарды, ең алдымен, әлеуметтік инфрақұрылым нысандарын аманат етіп қалдыруымыз керек. Халқымыздың әлдеқайда жайлы өмір сүруге, қазіргі өркениетті заманның барлық игілігін көруге хақы бар. Әділетті Қазақстанды құру стратегиясының басты мақсаты да – осы, – деді Мемлекет басшысы.
Бағдарлама аясында жолдар, әуежайлар, вокзалдар, электр станциялары, ауруханалар, емханалар, мектептер, оңалту орталықтары, шығармашылық үйлері және спорт нысандарын салу мен жаңарту көзделген.
Президент Qarmet компаниясының өндірістік әлеуеті осы ауқымды құрылыс бағдарламасын жүзеге асыруда маңызды рөл атқара алатынын атап өтті.
Qarmet атом және машина жасау өнеркәсібіне арналған болат шығармақ
Мемлекет басшысы Қазақстанда өндірілетін металдың құрылыс пен өнеркәсіпте кеңінен қолданылып отырғанын айтты.
Оның сөзінше, Qarmet өнімі Саран қаласында жолаушылар автобустарын шығаруға пайдаланылады. Ал салынып жатқан жаңа құю-илемдеу кешені жоғары сапалы болат түрлерін өндіруге мүмкіндік беруі тиіс.
– Қазірдің өзінде Қазақстанның темірі құрылыста және өнеркәсіпте кеңінен қолданылады. Оны тұтыну көлемі арта беруге тиіс. Комбинат өнімі Саран қаласында жолаушылар автобусын шығаруға пайдаланылады. Жаңа құю-илемдеу кешені бой көтеріп жатыр. Мұнда келешекте болаттың мұнай, атом және машина жасау өнеркәсібінде сұранысқа ие өте сапалы түрлері шығарылады, – деді Президент.
Жаңа кешен Qarmet компаниясының өнім түрлерін кеңейтуге бағытталған. Бұл кәсіпорынның дәстүрлі металлургиядан жоғары талап қойылатын өнеркәсіптік сегменттерге шығу мүмкіндігін арттыруы мүмкін.
Шағын бизнесті үш жылға тексерістен босату мәселесі көтерілді
Президент кәсіпкерлерді қолдау шараларына да назар аударды. Әсіресе шағын бизнестің жаңа салық шарттарына бейімделуіне жағдай жасау қажеттігін атап өтті.
– Жолдауымда мемлекет шағын бизнесті қолдау үшін бірқатар шара қабылдайтынын, соның ішінде алдағы үш жылда тексерістен босататынын айтқанымды білесіздер. Шағын бизнес жаңа салық шарттарына ойдағыдай бейімделуі үшін оған қазір қол ұшын созу керек деп ойлаймын. Кредитті арзандату мақсатында кәсіпорындарды қаржыландыру мәселесін де пысықтаған жөн, – деді Қасым-Жомарт Тоқаев.
Мемлекет басшысы кәсіпорындарды қаржыландыру тетіктерін жетілдіру және кредит құнын төмендету мәселесін қарастыру қажеттігін айтты.
Бұл бағыттағы шаралардың нақты қолданылу тәртібі тиісті нормативтік шешімдерге байланысты болады.
Президент жасанды интеллект пен елдегі тұрақтылыққа тоқталды
Қасым-Жомарт Тоқаев Қазақстанның жаңа технологиялық кезеңге дайын болуы қажеттігін атап өтті. Оның айтуынша, жасанды интеллект мүмкіндіктерімен қатар, жаңа тәуекелдерді де ескеру маңызды.
– Еліміздің саяси жүйесінің берік құрылымы қалыптасты. Бұл реформалар, ең алдымен, мемлекет іргесін нығайту мақсатында жасалып жатыр. Әлемдік саясат пен экономикада мүлдем жаңа, әлі кеңірек зерделеніп үлгермеген жағдаяттар пайда болған кезеңде мұның маңызы өте зор. Қазақстан пайдасымен қоса кемшілігі, тіпті тіршілікке қатер де төндіретін Жасанды интеллект үстемдік құратын жаңа әлемге ойдағыдай бейімделу үшін тыңғылықты дайындалуға тиіс, – деді Қасым-Жомарт Тоқаев.
Президент этносаралық және дінаралық келісім саясатының маңызын да атап, «Бірлігіміз – әралуандықта» қағидатына бейілдігін білдірді.
– Халық мүддесі жолындағы реформаларды табысты жалғастыру үшін ел ішінде бейбітшілік пен тұрақтылық болуы қажет. Қазақстанға жамандық тілеп, іс-әрекеті арқылы зиян келтіруге тырысатын кез келген адам «Заң және тәртіп» қағидатына сәйкес жауапқа тартылуға тиіс әрі солай болады. Елімізде заң мен тәртіп үстемдік құруы қажет. Қазақстан – бейбіт мемлекет. Біз бейбітшілік пен қауіпсіздікті нығайтуға үлес қосу үшін көршілес мемлекеттермен, сондай-ақ осыған мүдделі әлемдегі ірі немесе шағын елдердің барлығымен ынтымақтастықты нығайта береміз, – деді Мемлекет басшысы.
Qarmet-тің 15 қызметкері мемлекеттік награда алды
Кездесу барысында Президент өндіріс пен өнеркәсіптің дамуына үлес қосқан жұмысшылардың еңбегіне ерекше тоқталды.
Ол былтыр «Қазақстанның Еңбек Ері» атағын алған Сергей Чернобайды атап, мемлекет еңбек адамдарына қолдау көрсетуді жалғастыратынын жеткізді.
– Осы жиынға былтыр ең жоғары ерекшелік белгісі – «Қазақстанның Еңбек Ері» атағына ие болған Сергей Петрович Чернобай қатысып отыр. Сіздердің араларыңызда Qarmet компаниясының бұрынғы даңқын қайта оралту үшін аянбай еңбек етіп жүрген азаматтар баршылық. Жемісті жұмыстарыңыз зор құрметке лайық. Мемлекеттің саясаты озат жұмысшылар мен мамандарды ынталандыруға бағытталған. Былтыр сіздердей еңбекқор жандарға ілтипат көрсеттік. Бірақ мемлекеттің сіздерге, яғни өндіріс жұмысшыларына және ауыл шаруашылығы еңбеккерлеріне деген ізет-құрметі өзгермейді. Біз сіздерді әрдайым қолдаймыз. Сондықтан мен еліміздің индустриясы мен өнеркәсібін дамытуға елеулі үлес қосқан бір топ азаматты мемлекеттік наградалармен марапаттау туралы Жарлыққа қол қойдым. Бұл – Отанымыздың игілігі үшін жасаған еселі еңбектеріңізге берілген лайықты баға, – деді Мемлекет басшысы.
Мемлекеттік наградалармен Qarmet және оған байланысты өндірістік кәсіпорындардың 15 қызметкері марапатталды.
«Құрмет» орденін алғандар
- Измер Александр Сергеевич – «Karaganda Komir» ЖШС «Тентек» шахтасының бригадирі, Қарағанды облысы.
- Ыдырысов Зейнолла Сұлтанұлы – «Qarmet» АҚ цех шөмішшісі, Қарағанды облысы.
III дәрежелі «Еңбек Даңқы» орденін алғандар
- Абюров Жамбыл Мелісұлы – «Өркен» ЖШС «Өркен-Атасу» өкілдігі «Батыс Қаражал» шахтасының үңгілеушісі, Ұлытау облысы.
- Баулекова Гуля Кәлкенқызы – «Karaganda Komir» ЖШС «Қазақстан» шахтасының электр слесары, Қарағанды облысы.
- Жанаев Марат Бөкенұлы – «Karaganda Komir» ЖШС И.А.Костенко атындағы шахтасының электр слесары, Қарағанды облысы.
- Иванов Игорь Владимирович – «Qarmet» АҚ инженері, Қарағанды облысы.
- Қынаев Бекболат Қынайұлы – «Qarmet» АҚ ауысым бастығы, Қарағанды облысы.
- Хан Валерий Васильевич – «Karaganda Komir» ЖШС В.И.Ленин атындағы шахтасының директоры, Қарағанды облысы.
«Ерен еңбегі үшін» медалін алғандар
- Алшымбеков Сансызбай Қожагелдіұлы – «Өркен» ЖШС «Өркен-Атансор» өкілдігі ұсақтау-байыту фабрикасының шебері, Ақмола облысы.
- Ахметов Арман Ерсайынұлы – «Qarmet» АҚ жетекші инженері, Қарағанды облысы.
- Байжанов Рафхат Мамыртайұлы – «Karaganda Komir» ЖШС «Шахтинск» шахтасының кеншісі, Қарағанды облысы.
- Захаров Дмитрий Витальевич – «Qarmet» АҚ жетекші инженері, Қарағанды облысы.
- Иванов Константин Владимирович – «Qarmet» АҚ цех бастығының орынбасары, Қарағанды облысы.
- Колесов Сергей Александрович – «Qarmet» АҚ қызмет бастығы, Қарағанды облысы.
- Фомина Татьяна Николаевна – «Өркен» ЖШС Лисаков филиалының кран машинисі, Қостанай облысы.
Теміртауда жаңа құю-илемдеу кешені салынады
Марапаттау рәсімінен кейін Қасым-Жомарт Тоқаев кәсіпорын жұмысшыларымен еркін әңгімелесті.
Сондай-ақ Президент жаңа құю-илемдеу кешенінің құрылысы басталуына орай орнатылған ескерткіш тақтаға қол қойды.
Бұл жоба Qarmet компаниясының өндірісті жаңғырту бағдарламасына кіреді. Жаңа кешен болашақта мұнай, атом және машина жасау өнеркәсібіне арналған жоғары сапалы болат түрлерін шығаруға бағытталады.
Теміртаудағы сапардың негізгі нәтижелерінің бірі – өндірісті жаңарту мен еңбек адамдарын қолдаудың өзара байланысты міндеттер ретінде қарастырылуы. Президенттің айтуынша, Qarmet-тің дамуы Қазақстанның индустриялық әлеуетін арттырумен және алдағы «Халықтық құрылыс» бағдарламасымен тікелей байланысты.
Бұған дейін біз Қарағанды облысындағы өнеркәсіптік жаңғырту, Qarmet өндірісіндегі инвестициялық жобалар және кеншілердің еңбек қауіпсіздігін күшейту туралы жазған едік.
